කසාද බැදිම වගේම බදවා ගැනීමත් පරිස්සමෙන්


“ලංකාවේ කසාද බැදිල්ලයි ආයතනයකට බැදිල්ලයි දෙකම එකයි. ඒ නිසා බදවා ගැනීම පරිස්සමෙන්“. මේ විමසිය යුතු කතාවකි.

ආයතනයකට කෙනෙක් බදවා ගත් පසු ඔහු හෝ ඇය ඉවත් කිරීම අපහසු ය. නීතියෙන් නැතත් ඉදිරිපත් වන සමාජමය හේතු නිසා එය අපහසු ය. හරියට කසාද බැන්දහම වගේ ය. බදින එකට වඩා අමාරු දුක්විදින්නට වුනොත් එය ලිහන එක ය. ආයතනයකදී නම් අස්කරන එක ය. ඒ නිසාම බැදීම වගේම බදවා ගැනීම ද පරිස්සමෙන් කළ යුතු ය.

අපේ බදවා ගැනීම්වල දී ඉස්සරහට එන්නේ සහතික ය. ඒ අතරින් අධ්‍යාපන සහතික විශේෂ ය. ප්‍රශ්නය ඇත්තේ සහතික තිබුනාට වැඩ බැරි වීම ය.

ඊලගට එන්නේ චරිත සහතික ය. බොහෝ විට එය ලියන්නේ ද අයිතිකාරයාම ය. කියවා බැලුවහම සෝවාන් නොවී ඇත්තේ පුදුමයකට ය. චරිතය ඒ තරම් හොද ය. ඒ වුනාට කෙරුවාව ඒ අහළකවත් නැත.

තෙවනුව සම්මුඛ පරීක්ෂණයේ දී දකින්නට ලැබෙන චර්යාව ය. වැඩ බැරි අයට කතාව පුලුවන් ය. කතාව බැරි අයට වැඩ පුලුවන් ද කියා දැන ගැනීමේ ක්‍රමයක් නැත. වඩාත් විස්මයජනක එහිදී දෙන පොරොන්දු ය. ඒවා බැලුවහම නොගෙන ඉන්නට බැරි ය. හොදම ගරිල්ලා මාකටින් දැක ගත හැක්කේ තමන්ගේ කථිකත්වය මනාව ප්‍රදර්ශනය කරන මේ සම්මුඛ පරීක්ෂණයේදී ය.

එහෙත් සියල්ල අවසන් වන්නේ නොසිතූ ලෙසට ය. ඒ මුලදී දකින දෙවගන පසු කලෙක රකුසියක් වනු පෙන්වන හීනයකිනි. ඒ මුලදී දකින සාන්තුවරයා අවි දරන දාමරිකයෙකු බවට පෙරලෙන සිහිනයකිනි. මේ නිසා බදවා ගැනීම මානව සම්පත් කළමනාකරුට නපුරු සිහිනයක් බව නොකිව මනා ය.

මෙයින් මිදිය හැකි එක් මගක් වනුයේ අතීත පැටිකිරිය විමසීම ය. අම්මා මුත්තා ගැන නොව පරණ ආයතනවල වැඩ කළ හැටි ගැන විමසීම ය. ඒ ද අපහසු වැඩකි.

එක් ආයතනයක වැඩ කළ නොහැකි වූ කෙනෙකු වෙනත් ආයතනයක හොදින් වැඩ කළ හැකි බැවිනි. ඒ මුල් ආයතනයේ වැඩ කරන වටපිටාවක් නොතිබීමත් දෙවැනි ආයතනයේ එවැන්නක් තිබීමත් නිසා ය. ඒ නිසා මේ ක්‍රමය හරහා හොද වැඩ කාරයින් අසු නොවන්නට පුලුවන. එක් කළමනාකරුවෙකු නරක යැයි බැහැර කරන්නෙක් වෙනත් කළමනාකරුවෙකු අගනා වස්තුවක් සේ ද සැළකිය හැකි බැවිනි.

නිර්දේශය දීමේ දී එය බොහෝවිට අවංක එකක් නොවීමේ ඉඩ ඊට අමතර වශයෙන් තිබේ. සමහරු තමන් යටතේ වැඩ කරන කෙනෙකුගේ නරක කියන්නේ නැත. ඒ අනුකම්පාවට ය. තවත් අය හොද කියන්නේ නැත. ඒ ඉරිසියාවට ය. මිතුරෙකු නම් කියන්නේ එකකි. හතුරෙකු නම් කියන්නේ එකකි. ඒ නිසා මේ විමසීමෙන් ද ලොකු ඵලක් නොලැබේ.

බදින කොට නම් කේන්දරය වත් බලන්නට පුලුවන. මෙහිදී එය නොබලන්නේ ඇයිදැයි කුකුසකි. කේන්දරේ බලලාත් කසාදයන් අර්බුදයන්ට යන නිසා එයින් වැඩක් නැතැයි සිතා ඒ අදහස මානව සම්පත් කළමනාකරුවන් විසින් අත්හැරියා වන්නට පුලුවන.

මෙසේ අසරණ වන මානව සම්පත් කළමනාකරුට කාගේ සරණ ද? ඔබට මේ ගැන අදහසක් තිබේ නම් ලියන්නට මේ ආරාධනාවකි. ඔබ නොලිව්වත් මගේ උත්තරයක් සමග ඊළග සතියේ ඔබ මුණ ගැසෙන්නට අපේක්ෂා කරමි.

Advertisements

ඇස්කිමෝවරුනට අයිස් විකිණීම


නළමනාකරණයේදී අලෙවිකරණයට ලැබෙන්නේ අතිශය වැදගත් ස්ථානයකි. අප නිපදවන දේ අලෙවිකරගත නොහැකි නම් ඉතිරි සියල්ල හරියාකාරව සිදු වුව ද ආයතනයකින් වැඩක් නොවේ.

ඇස්කිමෝවරුන්ට අයිස් විකිණීමට උපන් හපන් කමක් ඇති අය ආයතනවලට වුවමනා යයි කියන්නේ ඒ නිසා ය.

විකුණන්නේ බඩු භාණ්ඩ පමණක් නොවේ. නෙක සේවාවන් ද අදහස් ද ව්‍යාපෘති ද කුසලතා ද ඇතුළු තව බොහෝ දේ විකිණිය හැකි ය. හැකිවා පමණක් නොවේ. මේ බොහෝ දේ ආයතන විසින් ද විකුණනු ලැබේ.

බොරුව භාවිතා කොට අලෙවිය සිදු කර ගන්නා අය නිසාම ඇත්ත කියා අලෙවි කර ගැනීම ද දුෂ්කරව තිබේ. ඇස්කිමෝවරු එක වරක් රවටා අයිස් විකිණිය හැකි වුව ද එවන් රැවටීමක් දිගින් දිගට කළ නොහැක්කේ ය.

ඒ නිසාම ඇස්කිමෝවරුන්ට අයිස් විකුණා පළපුරුදු අය ආයතනවලට බදවා ගැනීමේ දී අප බොහෝ සෙයින් පරෙස්සම් විය යුතු ය.

අලෙවි කළ යුත්තේ එය මිලදී ගත් තැනැත්තා ඒ නිසා තමන් ජයක් ලැබුවේ යැයි දිගින් දිගට සිතා සැනසිය හැකි යමකි. ඒ පාරිභෝගිකයා අප හමුවට නැවතත් එනු ඇත්තේ එවන් සතුටු විය හැකි  අදහසක් ඔහුගේ/ ඇයගේ සිතේ පැළපදියම් කිරීමට අපේ අලෙවිය සමත් වෙතොත් ය. නැත්නම් අප දකින වාරයක් පාසා ඔහුට හෝ ඇයට මතක් වනු ඇත්තේ ඉක්මණින් මග හැර යා යුතු බෝවෙන රෝගියෙකු ය.

කියන්නට ලෙහෙසි කරන්නට අපහසු මේ කටයුත්තට වඩාත්ම අවශ්‍ය වන්නේ ශික්ෂණයයි. තමන්ගේ ප්‍රතිලාභය ස්වල්ප වෙලාවකින් පමා කිරීමට හැකි උපේක්ෂාවයි. හෙට හිමිකර ගත හැකි වැඩි ප්‍රතිලාභ පතා ආයෝජනය කිරීම අද පරිභෝජනයට වඩා වැදගත් යැයි හිතන පරිකල්පනයයි. බොහෝ ආයතනවලට එය නැත.

එවන් ශික්ෂණයක් උපේක්ෂාවක් පරිකල්පනයක් තිබෙන ආයතන ඇස්කිමෝවරු අයිස් ඉල්ලා සිටියත් උන්ට අයිස් විකුණන්නේ නැත. ඒ වෙනුවට අයිස් තිබෙන්නේ ඔවුන් ලග බව කියා දෙනවා ඇත. එවිට අයිස් නැතත් වෙනත් දේ ලබා ගැනීමට ඇස්කිමෝවරු ඒ ආයතන කරා ඇදෙනවා ඇත.