අනුකම්පාව හා සහකම්පාව


කළමනාකරුවෙකු තමන්ගේ කණ්ඩායමේ සමාජිකයන් කෙරෙහි තමන්ගේ සගයන් කෙරෙහි අනුකම්පාව දැක්විය යුතු ද?

අනුකම්පා කිරීමේ දී අප අනෙකාගේ මට්ටමට වැටෙන්නට සූදානම් නැත. අප ඉහළ රැඳෙනා අතර පහළ ඉන්න අනෙකා වෙනුවෙන් යමක් විසිකරන්නට පමණක් එවිට අපි ඉදිරිපත් වන්නෙමු. ඈත සිට අත දෙන්නට පමණක් ඉදිරිපත් වන්නෙමු.

අප අනුකම්පාව වෙනුවට සහකම්පාව පළ කරන්නේ නම් අප අනෙකාගේ තත්වයට මනෝභාවයට වැටීමට සූදානම් ය. ඔහු/ඇය සමග ඔහුගේ ඇයගේ දුක වේදනාව අපේක්ෂාභංගත්වය බෙදා ගැනීමට සූදානම් ය. එම මනෝභාවයන් විඳ ගැනීමට එ්වා තේරුම් ගැනීමට ඒ හරහා ඔහුට ඇයට ශක්තියක් වීමට අප සූදානම් ය.

අනුකම්පා කිරීමේ දී අප කරන්නේ ඔහු හෝ ඇයට තමන්ගේ මනෝභාවයෙන් මිදීමට බල කිරීම ය. නියෝග දීම ය. සහකම්පාව දැක්වීමේ දී අප ඒ වෙනුවට එම මනෝභාවය ඒ අයුරින් පිළිගැනීමට සූදානම් ය.

අනුකම්පා කිරීමේදී අප කරන්නේ අප සිටින තැන සිට අත දිගු කිරීම බව අපි කීවෙමු.

සහකම්පාවේදී අප කරන්නේ ඔහු/ඇය ඉන්නා තැනට ගොස් කර වටට අතක් දමා ගෙන් ඔහු හෝ ඇය සමග නැගී සිටිම ය.

අනුකම්පාව අනුකම්පාව ලබන්නා තුළ වඩාත් පරාජිත හැගීමක් ඇති කරයි. සහකම්පාව ඔහු හෝ ඇය තුළ ශක්තියක් ඇති කරයි.

අනුකම්පාව දක්වන්නා කියනු ඇත්තේ ඕවා ඔහොම තමයි ඔයාට විතර ද ඔය වගේ ඒවා ලෝකෙ හැමෝටම වෙනව. හිතන්න ඔයින් ගියා ඇති කියල. නොලැබුන දේ ගැන හිතන්න එපා. අමාරුවකින් ගැලවුනා කියල හිතන්න.

සහකම්පාව දක්වන්නා කියනු ඇත්තේ මට ඔයාගෙ වේදනාව හැගීම තේරෙනව. ඒක ස්වභාවිකයි. මට වුනානම් මට කොහොම වෙයි ද කියල හිතාගන්න බැහැ. අපි අලුතින් ජීවිතේ දිහා බලමු.

(සමහර විට ඔහු එක ද වචනයක් හෝ නොකියා ඒ වෙනුවට ඔහුට හෝ ඇයට ශරීර ස්පර්ශයෙන් ප්‍රතිචාර දක්වන්නට පුලුවන. නිශ්ශබ්දතාවයෙන් ප්‍රතිචාර දක්වන්නට පුලුවන. සහකම්පනය බොහෝ විට වචනයෙන් තොර ය.)

බැලූ බැල්මට ඉහත දැක්වූ ප්‍රකාශ දෙක අතර විසල් වෙනසක් නැත. බැලු බැල්මට දෙකින් ම අපේක්ෂා කරන්නේ ද එකකි. ඒ දුකට පීඩාවට පත් තැනැත්තාට උදව් කිරීම ය. සහය වීම ය. එහෙත් ලබන්නාගේ හිතේ ඇතිවන මනෝභාවය අහසට පොළොව තරම් වෙනස් ය.

පළමුවැන්න පීඩාවට පත් තැනැත්තා

    වෙනුවෙන්

උපකාරයකට ඉදිරිපත් වීමකි. දෙවැන්න පීඩාවට පත් තැනැත්තා

    සමග

ඔහු/ඇයගේ දුක හා හැගීම බෙදා හදා ගැනීමකි.

එකක් කේන්තියත් අනෙක සැනසීමත් ගෙනෙන්නේ ය. එකක් වේදනාව වැඩි කරන්නේ ය. අනෙක වේදනාව සමනය කරන්නේ ය. එකක් තමන් ගැන හීනමානයක් ඇති කරන්නේ ය. අනෙක තමන් සුරක්ෂිතය යන හැගීම ඇති කරන්නේ ය.

ඊළග අවස්ථාවේ ඔබෙ හිතවතෙකු කරදරයක වැටුනු කල අනුකම්පාව වෙනුවට සහකම්පාව දැක්වීමට මතක තබා ගන්න. නැතිනම් ඔබ කරන්නේ ගහෙන් වැටුන මිනිහාට අනින්නට ගොනෙකු මෙහෙයවීම ය.

අප නොදුටු – මාටින් ලූතර් කිං දුටු – සිහිනය


පහත පළවන්නේ මාටින් ලූතර් කිං එදා දුටු සිහිනයයි. මෙය මුලින් පරිවර්තනය කරන ලද්දේ මවිසින් රචිත නායකත්වය පොතට ඇතුළු කිරීම පිණිස ය. නායකයෝ සිහින දැකිය යුතු ය. එදා ඔහු දුටු සිහිනය බොහෝ දෙනෙකු අවදි කරන්නට සමත් විය. එය ඔබට ආශ්වාදයක් ගෙන දෙනවාට අමතරව සිහින දැකීමට ඔබව යොමු කිරීමට ද පුලුවන. ඒ නිසාම එය මෙසේ බ්ලොග් සටහනක් ලෙස ඇතුළු කළෙමි.

__________________________________________________________________
ශ්‍රේෂ්ඨ ඇමරිකානුවකු මීට ශත වර්ෂයකට ඉහත දී නිදහසේ ප‍්‍ර‍්‍රකාශනය අත්සන් තැබීය. අප තවමත් වෙසෙන්නේ ඔහු ගේ යෝධ සෙවනේ සිටගෙන ය. අසාධාරණයේ නපුරු ගිනිදැල් වලින් පුළුස්සනු ලැබ සිටි දස දහස් සංඛ්‍යාත නිග්‍රෝවරුන්ට බලාපොරොත්තුවේ රශ්මි කදම්බයක් ලෙස මේ යෝධ ප‍්‍රකාශනය එදා දිස් විය. දිර්ඝ රාති‍්‍රයක අත් අඩංගුවට පත් කෙනෙකුට දක්නට ලැබෙන අරුණෝදයක් මෙන් එය දිස් විය.

එතෙකුදු වසර සියයක් ඇවෑමෙන් පසු ද නීග්‍රෝවරුන් තවමත් නිදහස් නැතැයි යන කටුක යථාර්ථයට මුහුණ දීමට අපට සිදුව තිබේ. වසර සියයකට පසුව ද වෙන් කර තැබීමේ හා වෙනස්කම් වලට ලක් කිරීමේ විලංගු වලින් නීග්‍රෝවරුන් ගේ අත් පා අති ශෝචනිය ලෙස අකර්මණ්‍යය කර තිබේ. වසර සියයකට පසුව ද සෞහාග්‍යයෙන් හා යස ඉසුරින් පිරුණු මහා සමුදුරක් මැද තනිව පවතින දුප්පත්කමේ දුපතක නීග්‍රෝවරු ජිවත් වෙති. වසර සියයකට පසු ද ඇමරිකානු සාමාජයේ කෙළවරක නීග්‍රෝවරු දුක් විඳින අතර තමන්ගේ නිජබිම තුළ ඔවුන් පිටමං කරනු ලැබ තිබේ.

තම ජාතියේ අගනගරය වෙත චෙක්පතක් මාරු කර ගැනීමට අප පැමිණියාට මෙය සමානය. අපගේ සමූහාණ්ඩුව නිර්මාණය කළ නිර්මාණ ශිල්පීන් විසල් වචනවලින් ව්‍යවස්ථාව ද නිදහසේ ප‍්‍රකාශනය ද ලියන විට ඔවුහු සෑම ඇමරිකානුවකු විසින්ම අනුගමනය කිරීමට වගකීමෙන් බැඳෙන පොරොන්දු පත‍්‍රයකට අත්සන් තැබුහ. මෙමගින් සියලූ මිනිසුන්ට ජිවත් වීමේ නිදහස හා සතුට සොයා යෑමේ ආපසු ගත නොහැකි අයිතියක් සඳහා පොරොන්දුවක් ලැබුණි.

කළු ජාතිකයින් හා සම්බන්ධව නම් මේ පොරොන්දු පත‍්‍රයට ඇමරිකාව ගරු කර නැති බව පැහැදිලිය. මේ ශුද්ධ වු වගකීමට ගරු කරනවා වෙනුවට අරමුදල් ප‍්‍රමාණවත් නොවේය යන සළකුණ සහිතව ආපසු හරවා එවන ලද අගරු චෙක්පතක් ඇමරිකාව විසින් නීග්‍රෝවරුන්ට ලබා දි තිබේ. එහෙත් සාධාරණත්වයේ බැංකුව බංකොලොත්ය යන්න ඇදහීම අපි ප‍්‍රතික්ෂේප කරමු. මේ ජාතිය සතු අවස්ථාවන් නැමති සේප්පු තුළ අරමුදල් හිඟ බව අපි පිළි නොගනිමු. අපි මේ වෙක්පත-අප ඉල්ලූ විට ලැබිය යුතු යුක්තියේ ආරක්ෂාව සහ නිදහසේ පොහොසත් කම ලබා දෙන මෙම චෙක්පත- මාරු කර ගැනීමට පැමිණ සිටිමු.

දැන්ය යන බිය ජනක හදිස්සිය පිළිබඳව ඇමරිකාවට මතක් කිරීමට අපි මේ ශුද්ධ වු ස්ථානයට පැමිණ සිටිමු. මේ සීතලව ලිස්සා යාමේ හෝ ක‍්‍රමක‍්‍රමයෙන් යමුය යන මත්ද්‍රව්‍යයෙන් සප්පායම්ව නිදි වැදීමේ හෝරාව නොවේ. මේ අඳුරු සහ වෙන්කර තැබීමෙන් තනි වු නිම්නයෙන් එගොඩ වී වාර්ගික සාධාරණත්වයේ හිරු කිරණ වලින් එළිය ලද මාවතේ ගමන් ඇරඹීමට කාලයයි. දෙවියන් ගේ දරුවන් සියල්ලට ඉඩ ප‍්‍රස්ථාවේ දොරටු විවර කර දීමට කාලයයි. වාර්ගික අසාධාරණත්වයේ ගිලා බහින වැලි කන්දක් තුල එරෙමින් තිබෙන අපගේ ජාතිය සහෝදරත්වයේ ඝන ගල්තලාව මතට ගැනීමට කාලයයි.

නීග්‍රෝවරුන් ගේ අධිශ්ඨානය අවතක්සේරු කිරීමට සහ මේ මොහොතේ හදිසිය ග‍්‍රහණය නොකර ගැනීම ජාතියට මරණීය විය හැකිය. නීග්‍රෝවරුන්ගේ නීත්‍යානුකූල අසහනය නැමැති ගිනියම් වු ගී‍්‍රෂ්ම සෘතුව නිදහස හා සාමානාත්මතාවය නැමැති සප‍්‍රාණික සරත් සෘතුව ලඟා වන තෙක් පවතිනු ඇත. 1963 යනු අවසානය නොව ආරම්භයයි. නීග්‍රෝවරුන්ට තම කෝපය පළ කරන්නට අවස්ථාවක් ලැබිණැයි ද එය ප‍්‍රමාණවත් යයි ද සලකා නැවතත් සාමාන්‍ය ජිවිතයට පා නගන්නට ඇමරිකාව සිතතොත් ඊට කෲර නැගිටීමකට මුහුණ දීමට සිදු වනවා ඇත. නීග්‍රෝවරුන්ට පුරවැසි අයිතිය හිමිවන තෙක් විවේකය හෝ සංහිඳියාව ඇමරිකාවට නොලැබෙනු ඇත. සාධාරණත්වයේ දීප්තිමත් දිනය උදා වන තෙක් ජාතියේ අත්තිවාරම කැරලිකාරිත්වයේ වේරම්භ වාතයෙන් දිගින් දිගටම කම්පා වෙනු ඇත.

සාධාරණත්වයේ මාලිගාවේ ඉමට පැමිණ සිටින, එහි උණුසුම විඳිමින් සිටින, මගේ ජනතාවට ද කීමට යමක් ඇත. අපගේ යුක්ති යුක්ත ස්ථානය ලබා ගැනිම සඳහා අනුගමනය කරන කි‍්‍රයාවලිය තුළ වැරදි කි‍්‍රයා සම්බන්ධයෙන් පසු තැවීමට අපට සිදු නොවිය යුතු බව ය. වෛරයේ හා අප‍්‍රසන්නත්වයේ වීදුරුවෙන් නිදහස සඳහා වු පිපාසය සංසිඳුවා ගැනීමට අප උත්සුක නොවිය යුතු ය.

හික්මවන ලද ගාම්භීර වන ඉහළ තලයක් තුළ අපගේ අරගලය අප සදාකාලිකව රඳවා ගත යුතු ය. අපට එරෙහි එල්ලවන භෞතික පීඩා ආත්මීය බලයෙන් පිළිගන්නට හැකි ඉහළ රාජකීය තලයකට අප නැගිය යුතු ය. අප අතරින් පැන නැඟ තිබෙන අති විශිෂ්ඨ විරෝධය සියලූ සුදු මිනිසුන් අවිශ්වාස කිරීමට නොමෙහෙවිය යුතු ය.

මක් නිසාද අපගේ බොහෝ සුදු සහොදරයින් අද සිය පැමිණිමෙන් ප‍්‍රදර්ශනය කර ඇති ලෙසට, ඔවුන්ගේ ඉරණම අපගේ ඉරණම සමග ද, ඔවුන්ගේ නිදහස හා අපගේ නිදහස සමග ද, බැඳි පවතින බව විශ්වාස කරන බැවිනි. අපට මේ ගමන තනිව යා නොහැකිය.

අප ගමන් කරන විට අප ඉදිරියට ගමන් කරන බවට සපථ කළ යුතු ය. මෙසේ ගමන් කරන මානව හිමිකම් වල බැතිමතුන්ගෙන් ඔබ කවදා සැනසෙයි දැයි අසන පිරිසක් ද සිටිති. නගරයේ හෝටල් වල ද මඟ නවාතැන් පොළවල් වල ද ගමනේ වෙහෙසින් විඩාවට පත්ව ඇති අපගේ ශරිර සැතපීමට නොහැකි තාක් අපට සැනසීමට බැරිය. මිසිසිපි නගරයේ වෙසෙන නීග්‍රෝවරයෙකුට ජන්දය පාවිච්චි කරන්නට නොහැකි තාක් සහ නිව්යෝක් නගරයේ සිටින නීග්‍රෝවරයෙකුට තම ජන්දය පාවිච්චි කරන්නට කෙනෙකු නැති තාක් අපට සැනසීමට නුපුළුවන් වනු ඇත. නැත – නැත. සාධාරණය වතුර මෙන් ගලා යන තාක් ද නිවැරදි දෙය මහා ගංඟාවක් බවට පත්වන තාක් ද අපිට සැනසිල්ලක් නැත.

මෙතැන සිටින ඔබ සමහර දෙනෙක් ඉතාම දුෂ්කර තත්වයන් පසු කරමින් මෙතැනට පැමිණ ඇති බව මා නොදන්නවා නොවේ. නිදහස සොයා යන මේ ගමනේදි සමහරු පොලිසියේ කෲර වදහිංසා නැමැති බියකරු සුළඟින් බැට කා ඇති බව ද නීතියේ දරුණු කුණාටු වලින් චුදිතයින් බවට පත්ව දඩුවම් විඳ ඇති බව ද මා නොදන්නවා නොවේ. ඔබලා නිර්මාණාත්මක දුක් විඳිමේ බලකායේ ඉපැරණි සෙබළුන් ය. ඔබට හිමි නැති වේදනා උසුලා සිටීම නිසා ඔබ නව පණක් ලබන බවට ඇති විශ්වාසය අත නොහැර ඔබේ කටයුතු වල යෙදෙන්න.

මේ තත්වය වෙනස් කළ හැකි බව හා වෙනස් කරන බවට විශ්වාසය ඇතිව නැවත මිසිසිපියට යන්න. අලාබාමාවට යන්න. ඡෝර්ජියාවට යන්න. අසරණත්වයේ නිම්නය තුළ ශෝකාන්තව වැළපීමෙන් වළකින්න.

මගේ මිත‍්‍රවරුනි, දුෂ්කර හා අපේක්‍ෂා භංගත්වයයෙන් පිරුණු මේ වත්මන මැද වුවද මම ඔබට කියමි. මේ ජාතිය නුදුරු දිනක දී නැගිට තමන් ගේ උරුමක්කාරයින්ගේ වචන වල නියම අරුතින් ජීවත් වනු ඇතැයි යන සිහිනයක් මට තිබේ. ඔවුන්ගේ ඒ වචන කෙසේද යත් : හැම මිනිසෙකුම සමානව නිර්මාණය කර ඇත. මේ අප පිළිගන්නා හා පෙනී සිටින සත්‍යයයි.

ජෝර්ජියාවේ රතු කඳු මුදුන් වල පැරණි වහලූන්ගේ දරුවන් හා පැරණි වහල් හිමියන්ගේ දරුවන් සහෝදරත්වයේ මේසය වටා එකට වාඩි වී සිටින හීනයක් මට තිබේ.

දැනට පීඩනයේ හා අසාධාරණයේ ගිනියමින් රත්ව ඇති කාන්තාරයක් බඳු වු මිසිසිපි රාජ්‍යය නිදහසේ හා යුක්තියේ රාජ්‍යයක් බවට පරිවර්තනය වන හීනයක් මට තිබේ.

මගේ දරුවන් හතරදෙනා ඔවුන් ගේ සමේ පැහැයෙන් නොව ඔවුන් ගේ චරිතයේ හරයෙන් මණින දේශයක ජිවත් වනු මම හීනයෙන් දකිමි.

මා අද දකින හීනයක් තිබේ. අල්බාමා දේශය, අද එහි ආණ්ඩුකාරයාගේ තොල් අතරින් ගලා යන බැහැර කිරීමේ හා අවලංගු කිරීමේ වචන වලින් පිරි තිබුන ද, කුඩා කළු කොල්ලන් හා කෙල්ලන් සුදු කොල්්ලන් හා කෙල්ලන් ගේ අතින් අල්ලාගෙන සහෝදර සහෝදරියන් සේ ඇවිදින දේශයක් වන සිහිනයක් මට තිබේ.

මම අද සිහිනයක් දකිමි. හැම කන්දක්ම කපා පහත් කර නිම්නයන් පුරවා රළු ගැට්ට සමතලා කොට ඇද වුනු භූමිය කෙලින් කොට දෙවියන් ගේ කීර්තිය සියල්ලන්ටම දැක ගත හැකි ලෝකයක් බිහිවන සිහිනය මම දකිමි.

මේ අපේ බලාපොරොත්තුව ය. මම නැවත දකුණට යන්නේ මේ විශ්වාසය ඇතුව ය. මේ විශ්වාසය සමඟ කටයුතු කිරිමෙන් අපට අපේක්ෂා භංගත්වය නැමැති කන්ද කපා බලාපොරොත්තුව නැමැති ගලක් සොයා ගත හැකිය. මේ විශ්වාසය නිසා අමිහිරි අක‍්‍රමවත් සිද්ධි වලින් ගහන වු අපේ දේශය සහොදරත්වයේ මිහිරි වාද්‍ය වෘන්දයකට පෙරළිය හැකිය. මේ විශ්වාසය ඇතිව අපට එකට වැඩ කිරීමට, එකට වැඳ යඥා කිරීමට, එකට සටන් කිරීමට, එකට හිරගෙට යාමට, එක් ව නිදහස වෙනුවෙන් නැගි සිටීමට, අපට නුදුරු දිනයකදී නිදහස ලබන බව දැන, ඒ සියල්ල කිරීමට පුළුවන් වනු ඇත.

මාගේ දේශය, ඔබේ දේශය, විමුක්තියේ රස පිරුණු දේශය වෙනුවෙන් මම ගයමි. මාගේ පියවරු මිනිසුන් කළ දේශය, වන්දනාකරුවන් ගේ සාඩමිබරය වූ දේශය, හැම කන්දකින්ම නිදහසේ හඬ ඇසේවා.

දෙවියන් ගේ සියලූ දරුවන් මෙවන් අරුතකින් එක්ව ගයන්නට එදින හැකිවෙනු ඇත්තේ ය.

ඇමරිකාවට ශ්‍රේෂ්ඨ ජාතියක් වීමට නම් මේ හීනය සත්‍යය විය යුත්තේ ය. ඒ නිසාම නිව් හෙමිස්ෆියර් ප‍්‍රාන්තයේ කඳු මුදුන් වලින් මේ නිදහසේ කාහල නාදය නැෙඟ්වා. නිව්යෝක් නගරයේ කඳු මුඳුන් වලින් එයම ප‍්‍රතිරාව නැගේවා. පෙන්සිල්වේනියාවේ කඳු ශිඛර ද ඊට එක් වේවා.

හිමෙන් වැසුණු කොලරාඩෝවෙන් ද වක‍්‍රව හැඩ ගැසුණු ශිඛරයන්ගෙන් යුත් කැලිෆෝනියාවෙන් ද එපමණක් නොව ගල් ශිඛර සහිත ජොර්ජියාවෙන් ද ඒ හඬ ඇසේවා. ටෙනෙසිනි සිට නැරඹිය හැකි කඳු මුඳුන් වලින් ද, මිසිසිපියේ පුංචි කඳු ගැට වලින් ද, හැම උස් හා මිටි කන්ඳකින් ම ද, මේ නිදහසේ කාහල නාදය ඇසේවා.

නිදහසේ නාදයට මෙසේ ඉඩ දෙන විට, එය හැම ගමකින් ම, හැම නගරයකින් ම, හැම ප‍්‍රදේශයකින් ම, හැම රාජ්‍යයකින් ම, ඇසෙන විට දෙවියන් ගේ සියලූ දරුවන්හට, කළු හා සුදු මිනිසුන් ට, යුදෙව්වන් හා කි‍්‍රස්තු භක්තිකයින් ට, ප්‍රොතෙස්තන්තවරු හා කතෝලිකයින් ට එකට අත් වැල් අල්ලා ගෙන පැරණි නීග්‍රෝවරුන්ගේ අධ්‍යාත්මික ගීතය ගැයිය හැකිය. අන්තිමේ දී නිදහස – අන්තිමේ දී නිදහස. සර්ව බලධාරි දෙවියන්ට ස්තුති වේවා. අපි අන්තිමේ දී නිදහස ලැබුවෙමු.

සම්මන්ත්‍රණයක් නොවන සම්මන්ත්‍රණ


images chickenපහු ගිය දිනක වැඩ මුළුවක් පැවැත්විණි. ආයතනයක සංයුක්ත සැළැස්මක් සැදීම නිමිති කොට ගෙන එය පැවැත්වුනේ ය.

පළමුවෙන් සාකච්ඡාව සඳහා ගනු ලැබුවේ මෙහෙවර ප්‍රකාශය නිර්මාණය කර ගැනීමේ කටයුත්ත ය.

ආරම්භයේදීම සභාවෙන් අභියෝගයක් පැමිණියේ ය. මුලින් ගත යුත්තේ ආයතනයේ දැක්ම බවත් මෙහෙවර ප්‍රකාශය සළකා බැලිය යුත්තේ ඒ මත පදනම්ව බවත් ඒ අභියෝගයේ සඳහන් විණි.

මේ ගැන මත වාද දෙකක් පවතින බවත් තමන් වඩාත් කැමති මෙහෙවර ප්‍රකාශය පදනම්ව ඉතිරිය ගොඩ නැගීම බවත් ඊට හේතුව මෙහෙවර ප්‍රකාශය ආයතනය කවරක්ද යන්න නිර්වචනය කොට දැක්වීම බවත් අප පවතින්නේ කුමක් නිසා ද යන්න පැහැදිලි කරගත් විට ඉතිරිය පහසු වන බවත් පහසුකම් සපයන්නා කියා සිටියේ ය.

අභියෝගය ඉදිරිපත් කළ තැනැත්තා පසුබාන්නට කැමති වූයේ නැත.

මත දෙකක් පැවති නමුත් එයින් වඩාත් නිවැරදි වන්නේ දැක්මෙන් ආරම්භ කිරීම බවට දැන් තහවුරු වී ඇති බවත් නැවතත් ප්‍රකාශ විය. වැඩි දෙනාගේ මතය වූයේ ද එයයි. ඒ නිසා පහසුකම් සපයන්නා පසු බෑවේ ය.

මගේ හැගීම නම් සම්මන්ත්‍රණයක දී වඩාත් වැදගත් වන්නේ සාකච්ඡාවකට ඉඩ තැබීම ය. වැඩි දෙනා විසින් තනි මතයක් යටපත් කිරීම නොවේ. සිදු වූයේ නම් එයයි. පහසුකම් සපයන්නා ජේෂ්ඨත්වයෙන් මෙන්ම වයසින් ද බාල වීම නිසා ඒ යටපත් කිරීම සඳහා බහුතර මතයට අමතරව යටපත් කළ තැනැත්තාගේ අධිකාරී බලය ද බලපෑවේ යයි මට සිතිණි.

මා වඩාත් කැමැත්තෙන් සිටියේ මේ මත දෙක සාකච්ඡා වනු දැකීමට ය.

අභියෝගය ඉදිරිපත් කළ තැනැත්තා විසින් එක්කෝ තම මතය නිවැරදි වන්නේ ඇයි දැයි පැහැදිලි කළ යුතු ව තිබුනි. නැතිනම් අනෙකාගේ මතය වැරදි ඇයි දැයි පැහැදිලි කරන්නට තිබිණි. අනෙකාට තම මතය නිවැරදි ඇයි ද යන්නට හේතු දක්වන ලෙස කියන්නට ද තිබිණි. ඒ කිසිවක් සිදු වූයේ නැත. සම්මන්ත්‍රණය තවදුරටත් සම්මන්ත්‍රණයක් වූයේ නැත.

මෙයින් වඩාත් නිවැරදි කුමක් දැයි දැන ගැනීමට තිබූ මගේ පවස ද සන්සිදුනේ නැත. එහෙයින් මම අන්තර්ජාලය පිරික්සීමි. ඇත්තටම තවමත් මත දෙකක් පවතී. එකක් අනික අභිබවා ජය ගෙන නැත.

මෙය මගේ පාඨකයන්හට යොමු කළ යුතු යැයි මා සිතුවේ ඒ නිසා ය.

මුල් වන්නේ මෙහෙවර ද දැක්ම ද?

ඊයේ අවසන් ගමන් ගිය නෙල්සන් මැන්ඩෙලා


Mandela-quote-braveryසරල අව්‍යාජ සිනහවකින් යුත් ඒ සුන්දර මිනිසා දකුණු අප්‍රිකාව වර්ණ භේදයෙන් ගලවා ගැනීමට වසර 27 ක් සිර බත් කෑවේ ය. තමන් හිර භාරයේ රදවා සිටි අයට සමාව දුන්නේ ය. තමන් හිර භාරයේ රඳවා සිටි සුදු පාලකයා වන ක්ලාර්ක් සමග එක්ව හිරේ රැඳී සිටිය දී ම සුදු කළු භේදයෙන් තොර රටකට පදනම දැමීමෙන් නොනැවතී ඔහු සමග එක්ව නොබෙල් සාම තාග්‍යය ද බෙදා ගැනීමට එක වේදිකාවකට, තම පිලේම අන්තවාදීන්ගේ විරෝධය මැද්දේ, ගොඩ වුනේ ය. සුදු කළු භේදය තමන්ගේ පැවැත්ම සඳහා භාවිතා කිරීමෙන් වැළකුණේ ය.වරදකාරිය වූ තම බිරිඳට දඩුවම් දිය යුතු බව විශ්වාස කළේ ය. ඒ අනුව කටයුතු කළේ ය. බලයේ රැදෙන්නට අවසර තිබියදී බලය අත් හැරියේ ය.

ඒ සියල්ල පරිත්‍යාගයන් ය.

වඩා වැදගත් දේ වෙනුවෙන් කරන ලද ‘කුඩා‘ පරිතාග්‍යයන් ය. ඒ ඔහුගේ කෝණයෙන් බැලූ විට ය. අපට නම් ඒවා ලොකු පරිතාග්‍යයන් ය. හිතන්නට වත් බැරි පරිතාග්‍යයන් ය.

කුඩා දෙයක් පවා පරිත්‍යාග කරන්නට අසමත් අප පුංචි මිනිසුන් වන විට ඔහු දැවැන්තයෙකු වන්නේ ඒ නිසා ය.

දෙන්නේ නැතිව ගන්නට බැරි ය. ඔහු වර්ණ භේද වාදය ජය ගත්තේ ය. ඒ සඳහා ජිවිතයේ හොදම කොටස දුන්නේ ය.

විශ්වාස කරන්නේ නැතිව දිගු කාලීන සම්බන්ධයක් ගොඩ නැගිය නොහැකි ය. ඔහු සුදු කළු සමගිය ඇති කර නව රටකට අඩිතාලම දැමී ය. ඒ සදහා හේ කල්ලන් ද ඒ පමණටම සුද්දන් ද දායක වනු ඇතැයි තරයේ විශ්වාස කළේ ය.

අනුන්ට සමාව දීමත් තමන් සම්බන්ධයෙන් දැඩි බවක් රදවා ගැනීමත් නොකර අනභිබවනය කළ නොහැකි බලවේගයක් තැනිය නොහැකි ය. ඔහු ඒ බලවේගය ගොඩ නැගුවේ ය. ඒ සදහා සුද්දන්ට සමාව දී තම බිරින්දෑට දඩුවම් දුන්නේ ය.

අතීතය තුළ එරෙන්නේ නැතිව අනාගතය දෙස බලන්නට ඔහුට තිබූ හැකියාව සාදු ගුණයෙන් තොරව ඇති කර ගැනීම අමාරු ය.

ඔහු සරල ය. සුන්දර ය. හාස්‍යයට ලැදි ය. මෛත්‍රීෙයන් යුක්ත ය.ඒ ලක්ෂණ වලින් තොරව දැවැන්ත යමක් ඇති කළ නොහැකි ය.

පාරේ ඇති කටවුට් වලට වඩා ප්‍රබල වන්නා වූ සුළගින් ගලවා ලිය නොහැකි තාර ගා විකෘති කළ නොහැකි ප්‍රතිරූපයක් මිනිස් හදවත් තුළ ගොඩ නගන්නට ඔහුට හැකි වන්නේ ඒ නිසා ය.

එක රටක මිනිසුන් නොව ලොව නන් දෙස මිනිසුන් ගේ හදවත් වලට කතා කිරීමට ඔහු ශක්තිය ලබන්නේ ඒ නිසා ය.

ඔහු වන්දනා මාන කරන අපට ඔහුගෙන් කාලක් අනුගමනය කරන්නට ශක්තිය ලැබේ නම්?

එසේ ලැබේවා යයි පතමු.

දියසේන කුමාරයා එනතුරු බලා සිටි අපට ඔහු මග හැරුනේ ය.


සවිමත් සතෙක් මෙන්ම හොදින් ඵල දරණ ගහක් හැදීමටත් ඊට සුදුසු පරිසරය තිබිය යුතු ය. එහෙව් පරිසරයක් නැති තැනක කොතරම් සාර්ථක බීජයක් වුවත් අවසානයේ ඇති කරනුයේ කැහැටු සතෙක් හෝ කේඩෑරි විය ගිය ගහක් පමණකි.

නායකයෙකු සම්බන්ධයෙන් ද සත්‍යය වනුයේ එයයි.

හොද නායකයෙකු බිහිවිය හැක්කේ හොද අනුගාමිකයන් කීප පොලක්වත් ඉන්නා පරිසරයක ය. ඒ අනුගාමිකයන්ට නායකයාගේ පණිවුඩය හොදින් ග්‍රහණය කරගන්නටත් එය තමන්ගේම එකක් කර ගන්නටත් හැකියාවක් හා උණක් තිබිය යුතු ය.

බහුතර පිරිස රැස්වන්නේ නායකයා වටා නොවේ. නායකයාගේ ප්‍රබල අනුගාමිකයන් වටා ය. පහත වීඩියෝව ඊට කදිම උදාහරණයක් සපයයි.

http://www.youtube.com/watch?v=fgVWce4ToFw

ඉහත වීඩියෝ පටයේ දැක්වූ සරල නැටුමකට නම් නායකත්වය දීම තරමක් පහසු ය. එහෙත් නායකත්වය දැරිය යුත්තේ ඊට වඩා බරපතල මෙහෙවරක් වෙනුවෙන් නම් තත්වය තවත් සංකීර්ණ ය. විශේෂයෙන් මිනිසුන්ට ඒ මෙහෙවරට සහභාගී වීම වෙනුවෙන් විශාල බරපැනක් දරන්නට වෙයි නම් තත්වය තවත් අමාරු ය.

ඒ මෙහෙවර පවතින බලතුලනයට සමතුලිතතාවයට එරෙහිව යන්නක් නම් වැඩේ කිරිමෙල් ය.

බාහිරට පෙනෙන නායකයෙකු වීම ලෙහෙසි නැත. ඒ සදහා විවිධ කුසලතා රැසක් අවශ්‍ය වේ. සමහරවිට දේශපාලන සත්ත්වයෙක් වීම පමණක් නොව විශිෂ්ඨ රංගනයක යෙදීම ද අවශ්‍ය වේ. එහෙත් ශක්තිමත් අනුගාමිකයෙකු වීමට -නායකයා ශක්තිමත් කළ හැකි අනුගාමිකයෙක් වීමට- එවැනි කුසලතා හැම එකක්ම අවශ්‍ය නැත. මෙහෙවර වෙනුවෙන් කැප වීම ප්‍රදර්ශනය හා ඒ වෙනුවෙන් අභිතව පෙනී සිටීම පමණක් වුව සමහර විට සෑහේ.

නායකයෙකු වීමට තැත් කිරීම හොද දෙයකි. එහෙත් බැරි නම් ඊළගට කළ යුතු හොදම කාර්යය වන්නේ ඊට අවශ්‍ය පරිසරය තැනීමටවත් දායක වීම ය.

වෙනසක අවශ්‍යතාවය යම් පමණකට මෝරා ඇති විට ඒ වෙනස කළ හැකි නායකයෙකු බිහිවීමේ ඉඩ කඩ වැඩි ය. එය හරියට මාස දහයක් සම්පූර්ණ කළ මිනිස් කලලයක් එලියට එන්න තතනවා වැනි ය. එවැනි තත්වයක් මෝරා ඇති විටෙක කවරෙකුටත් ඒ උත්පත්තිය කල් දැමිය නොහැකි ය. එසේ කළොත් වෙන්නේ වින්නැහියකි. එහෙත් උත්පත්තිය පහසු කිරීමට වින්නඹු කම් කිරීමට සිදුවේ.

සමාජ තත්වයන් වෙනසකට මෝරා ඇත්නම් (එය ආයතනයකට ද අදාළ ය) නායකයෙකු බිහිවීම පහසු ය. හොද වින්නඹුවෙකු සිටී නම් එය වඩාත් කදිමට සිදුවනු ඇත්තේ ය. නැතිනම් සිදුවිය හැක්කේ වෙනස මල දරුවෙකු ලෙස උපත ලැබීම ය. එහි අවසානය ආයතනයේ (මවගේ) මරණය ද සනිටුහන් කරනු ඇත.

අපේ කතිකාව සම්බන්ධයෙන් නම් හොද වින්නඹුවකැයි කීවේ මුල් අනුගාමිකයන්ට ය. ඔවුන් අවශ්‍ය වන්නේ නායකයන් බිහිකිරීමට ය. නායකයෙක් බිහිකිරිමට වෑයම් කරන අය මුලින් කළ යුත්තේ හොද අනුගාමිකයන් තැනීමට උත්සුක වීම ය. නායකයෙකුට බිහිවිය හැකි වතාවරණය සකස් කිරීම ය. එහි වගකීම ඇත්තේ අපට ය.

රටට හෝ සමහර විට මා ඉන්නා ආයතනයට හෝ නායකත්වයක් දීමට මට බැරි වන්නට පුලුවන. එහෙත් ඒ සදහා අවශ්‍ය මිනිසුන් සූදානම් කිරීමට ඔවුන්ට යම් මග පෙන්වීමක් කිරීමට ඔවුන්ට තල්ලුවක් දීමට එයට අවශ්‍ය පරිසරය සැකසීම සදහා දායක වීමට මට ද හැකි ය.

මා එසේ නොකොට නායකයෙක් දෙයියෝ දෙන තෙක් බලා සිටියොත් වන්නේ මට දිගටම බලා සිටීමට ය. රටට පමණක් නොව රටේ බොහෝ ආයතනවලට ද සිදුව ඇත්තේ තමන්ගේ කොටස ඉටු නොකොට එසේ බලා ඉන්නා මිනිසුන්ගෙන් ඒවා සමන්විතව තිබීම ය.

කාලත්‍රයේ සැරි සැරීම


අතීතය මිය ගොසිනි. අනාගතය තවම ඉපදී නැත. එහෙයින් ජීවත්විය යුත්තේ වර්ථමානය තුළ ය.  මේ අප අසා පුරුදු කතාවකි.

ජීවිතයේ වටිනාම මොහොත මේ මොහොත බවට විවාදයක් නැත. එහෙත් මේ මොහොත ඕපපාතික ද?

නැත. එය එළෙඹෙන්නේ අප අතීතයේ කළ ක්‍රියාකාරකම් ඔස්සේ ය. ඒ අතීතය නොමැති වන්නට මේ මොහොත බොහෝ සෙයින් වෙනස් එකක් වන්නට ඉඩ තිබුනේ ය.

ඊට අමතරව මේ මොහොත අභියෝගාත්මක වූයේ නම් ඒ අතීතය නිසා ය. මේ මොහොත අප අසරණ බවට පත් කළ එකක් වූයේ නම් එහි ද මුල් සමහර විට ඇත්තේ අතීතයේ ය. වර්ථමානයට හිස කෙළින් තබා ගෙන මුහුණ දීමට හැකි වන්නේ නම් එසේ කිරීමට හයිය ඇති වූයේ ද එක්තරා දුරකටවත් අතීතයේ සිද්ධීන් පදනම්ව ය. එයින් ලද අභාෂයන් නිසා ය.

අප අද පවත්වන සියළු සබදකම්වල මුල් ඇත්තේ අපේ අතීතයේ ය. අපේ අනන්‍යතාවය ඇත්තේ එහි ය. මනෝ විද්‍යාඥ ෆ්‍රොයිඩ් කියන විදිහට අපේ ඊගෝ එක ගොඩ නැගුනේ එහි ය. අපේ කතාන්දරයේ මුල් පරිච්ඡේද ලියවුනේ එහි ය. ඒ ඊගෝ එක, අනන්‍යතාවය හා කතාව නොමැතිව මා අද මේ මොහොතේ පහළ වුනා නොවේ. ඒ නිසා අතීතය වැදගත් ය.

“මා ශාරීරිකව ඝාතනය කළාට කමක් නැහැ. එහෙත් මගේ චරිතය ඝාතනය කරන්නට එපා“ යැයි සමහරුන් කියන්නේ මේ කියන කතාව ඒ තරමට වැදගත් නිසා ය.

අනෙත් අතට වර්ථමානය අපේ අනාගතය සකස් කරන්නට අපට දී ඇති අවස්ථාවකි. එය භාවිතයට නොගත හොත් අනාගතයේදී එළඹෙන ඊනියා “මේ මොහොත“ දුක් කරදර ගොන්නක් කර පිට තබා ගෙන පැමිණෙන්නක් වීමට ඉඩ තිබේ. ඒ නිසා අතීතය පමණක් නොව අනාගතය ද නොසළකා වත්මන තුළ පමණක් ජීවත්වීම කරදර කැන්දන්නකි. හෙට නොපැමිණෙන්නේ නම් අද පමණක් අප ජීවත්වන්නේ නම් මේ මොහොත ගැන හිතුවහම ඇති ය.

මෙයින් කියන්නේ කුමක් ද අතීතය ගැන සිතා පසුතැවිලි වීමටත් අනාගතය ගැන සිතා ලතැවීමටත් වත්මන භාවිතා කළ යුතු බව ද? කිසිසේත් නැත.

අප මේ මොහොතේ ජීවත්විය යුතු ය. එසේ කරන විට අප පසු කළ අතීතයත් අපට පසුකරන්නට නියමිත අනාගතයත් ගැන අපේ ඇති සංවේදීත්වය අත නොහැරිය යුතු ය.

කොටින්ම කියනවා නම් කාලත්‍රයේම ජීවත්විය යුතු ය.

අපේ කතාවේ අප ලියන මේ වාක්‍යය අපේ අතීත කතාවට සම්බන්ධය. එය අපේ කතාවේ ඊළග වාක්‍යයට මග පෙන්වනු ඇත්තේ ය. එහෙත් මේ වාක්‍යය නිවැරදිව ලිවීමට නම් මේ මොහොතේ මේ වාක්‍ය ගැන සිහියෙන් එය ලිවිය යුතු ය. එසේ කළ යුතු වන්නේ එය අතීතයේ ලියූ වාක්‍ය සමග නිසි හුයකින් බැදුනේ ද යන්නත් අනාගතයේ ලියන්නට යන වාක්‍යයට අඩිතාලම නිසි ලෙස දැමුවේ ද යන්නත් ගැන සොයන අතරේ ය. විමසන අතරේ ය.

නැවතත් කිව යුතුව ඇත්තේ කාලත්‍රයේම ජීවත්විය යුතු බව ය. වරින්වර අතීතයටත් අනාගතයටත් ගොඩ වදිමින් වර්ථමානය තුළ මේ මොහොත තුළ ජීවත්විය යුතු බව ය.

අපට මෙන් කතාවක් නැති සතුන්ට මේ මොහොතේ ජීවත් වීම සෑහෙන්නේ ය. එහෙත් කතාවක් ගොතන මිනිසාට එසේ කිරීමේ හැකියාවක් නැත. අප අපේ කතාව හිතාමතා ගෙතුවත් නැතත් අප අකමැති වුවත් නැතත් අප ජීවත්ව සිටියොත් එය ලියවෙන්නේ ය. මම නම් මගේ කතාව ගැන තැකීමක් කරන්නේ නැතැයි කියන අයටත් ඒ කතාවෙන් මිදෙන්නට ඒ නිසා බැරි ය. අප නොලිව්වාට එය වටේට ඉන්නා අය අප වෙනුවෙන් ලියමින් ගොතමින් ඉන්නා බැවිනි. එය පොතක නොව ජනප්‍රවාදයේ පවතින එකක් වන බැවිනි.

ඒ කතාව අප වෙත කීර්තිය ද අවස්ථා ද සබදකම් ද තව බොහෝ දේ වටිනා දේ ද ගෙන දෙන බැවිනි. එපමණක් නොවේ. සමහර අවස්ථාවල ගල්මුල්ද ගුටිබැට ද ඇතුළු තවත් බොහෝ දේ ද ගෙන දිය හැකි බැවිනි. එයින් ගැලවීමක් නම් නැත්තේම ය.

අවසාන වශයෙනුත් කිව යුත්තේ ඒ නිසාම අපට කාලත්‍රයේම ජීවත් වීමට බල කෙරී ඇති බව ය. ජීවිතය අතීතය, වර්ථමානය හා අනාගතය යනුවෙන් කැබලි වලට කැඩීමට නොහැකි ප්‍රවාහයක් බව ය. නොනැවතී ගලා යෑමක් පමණක් එහි ඇති බව ය.

බෝවත්තේ ඉන්ද්‍රරතන හිමියන්ගේ මරණය – කළමනාකරණ ඇසකින් විමසුමට


ප්‍රශ්නයක් දෙස බැලිය යුත්තේ කෙසේ දැයි සාකච්ඡා කරන්නට අපට මේ මරණය නිමිත්තක් කර ගත හැකි ය. නැතිනම් වන්නේ මේ මරණය නිරපරාදේ වූ තවත් මරණයකට සීමා වීම පමණ ය.

ගව ඝාතනය නතර කරන ලෙස ඉල්ලා උන්වහන්සේ සිය සිරුරට ගිනි තබා ගෙන තිබේ.

ගව ඝාතනය හොද ද? නැත් ද? අපට ඇසිය හැකි එක් ප්‍රශ්නයකි. හොද නොහොද යනු කාලයත් සමග වෙනස් වන එපමණක් නොව රටින් රටට ද වෙනස් වන සංකල්පයකි. එක් කලෙක වහල් වෙළදාම සාමාන්‍ය දෙයක් වූ අතර එකල ලෝක වාසීන් විසින් (වහලුන් ද ඇතුළත්ව) එය වැරැද්දක් හැටියට සැළකුනේ නැත.

මේ ප්‍රශ්නයට උත්තර හොයන අයට තවත් ප්‍රශ්නයක් මුණ ගැසේ. වැරදි ගව ඝාතනය පමණක් ද? එළුවන් ඝාතනය හරි ද?

කිසිම සතෙක් ඝාතනය නොකරන්නේ නම් හොද ය. මේ, ඒ සදහා යන මාවතේ මුල් පියවර ය. ඒ අපට ලැබෙන පිළිතුරු ය.

සත්ව ඝාතනයෙන් තොරව අපට මානව වර්ගයා ලෙස පැවැත්මක් වේ ද? වී ගොවියා වී ගොවිතැන රැක ගැනීම සදහා කෙතෙක් නම් සතුන් මරන්නේ ද? එළවලු පමණක් අනුභව කරන්නන් මේ සත්ව ඝාතනයන්ට උල් පන්දම් නොදෙන්නෝද? කුරුළු උණ වැළදුන කුකුළන් ලක්ෂ ගණනින් ඝාතනය කර මානව වර්ගයා ඒ භයානක වසංගතයෙන් බේරාගැනීමත් පාපයක් ද?

සියලු සතුන්ගේ ජීවිත බේරාගත හැක්කේ මාංශ භක්ෂික සතුන් ද තුරන් කිරීමෙනි. අප සතුන් නොමැරුවාට මාංශ භක්ෂීක සතුන් වෙන සතුන් දඩයම් කිරීම අපට නතර කළ නොහැකි නිසාවෙනි.

ඒ අවසානයක් නැති ප්‍රශ්නයට උත්තර දීම නවතා අපට මේ ප්‍රශ්නයට වෙනත් ලෙසකට ප්‍රවේශ විය හැකි දැයි බලමු.

ගව ඝාතනය නතර කිරිම ප්‍රායෝගික ද? නැත් ද?

එය කලින් ප්‍රශ්නය මෙන් නොව උත්තර සෙවිය හැකි ප්‍රශ්නයකි. ලංකාවේ බොහෝ පෙදෙස්වල ගව පට්ටි අයිතිකරුවෝ සිටිති. ඒ අයගේ පවුල් දිවි ගෙවන්නේ එළදෙනුන්ගෙන් කිරි ලබා ගනිමින් ඊට සමාන්තරව ගවයින් මසට විකිණිමෙනි. බැරි වෙලාවත් ගවයන් විකිණිය නොහැකි වන්නේ නම් ගවයන් හැදීමට ඇති අභිප්‍රේරණය අහෝසි වේ. එවිට එළදෙනුන් පමණක් ඉතිරි කර ගවයින් අයාලේ යන්නට හැරියොත් සිදුවන ව්‍යාසනය කොතෙක් වේ ද? මී හරක් මෙන් නොව එළ හරක් මිනිස් වාසයේ ජීවත් වෙන සත්ව කොට්ඨාෂයකි. එක් පැත්තකින් මිනිසුන්ට ජිවනෝපායක් අහිමිවන අතර සතුන්ට ඉන් රැකවරණය අහිමි වේ.

ගණිකා වෘත්තීය අප රටේ නීතියෙන් තහනම් ය. එහෙත් ලංකාවේ ගණිකාවන් 40,000 ක් පමණ සිටිතැයි සමීක්ෂණයකින් හෙලිවී තිබේ. මත්පැන් නිශ්පාදනය සදහා අවසර ඇත්තේ බලපත් ලාභීන්ට පමණකි. එහෙත් ලංකාවේ හොර අරක්කු හා කසිප්පු නිශ්පාදනය ගම් මට්ටමේ අතිශයින් ජයට කෙරෙන සිදුවන ස්වයං රැකියාවකි. හැම ගමකම වෙල් යායකම කැළෑ ගොන්නකම පාහේ කසිප්පු පෙරන බව නොදන්නේ කවු ද? ඒවා අනුව කල්පනා කරද්දී කැළෑවට ගාල් වෙන මේ හරකුන් මස් කරන්නට නීතියෙන් අවසරයක් නැතිව කටයුතු සිදු නොවේ යයි කිව හැක්කේ කාට ද?

ස්වභාව ධර්මයේ ස්වයං පාලනයක් සිදු වේ. ගව ජනගහණය වැඩි වුවහොත් ඔවුන් ඊළගට මිය යන්නේ කන්න නැතිව ය. වෙනත් බෝවෙන රෝගයන්ට ගොදුරු වෙලා ය. එය මේ තත්වයට වඩා සුන්දර ද?

හරි වැරැද්ද විවාදාත්මක වූ ද, ප්‍රායෝගිකත්වය ප්‍රශ්න කාරී වූ ද, මේ වෑයම තුළ තිබෙන ඊළග අවුල කුමක් ද? මේ විදිහට විවිධ ඉල්ලීම් ඉල්ලමින් මිනිසුන් සිය දිවි නසා ගන්නට සැළසුනොත් සිදු විය හැක්කේ කුමක් ද? මෙයින් දෙන ආදර්ශය හොද ද?

පිහියක් දික් කර මංකොල්ල කෑමත් යමක් නොදුන්නොත් තමන් දිවි නසා ගන්නා බව කීමත් අතර අහස පොළොව මෙන් දුරස්ථභාවයක් ඇති බව ඇත්ත ය. එහෙත් ඒ දෙක අතර යම් සමානත්වයක් ද ඇත. ඒ බලහාත්කාරයයි.

හැගීම්වලට වහල් නොවී මෙසේ විචාරශීලීව එළැඹි සිහියෙන් ප්‍රශ්නයක් දෙස බැලීමට අපට හැකි නම් මෙවැනි නිරාපරාදේ මරණ වළක්වා ගත හැකි ය. ජීවිත පූජාවක් කළ යුත්තේ එයින් යම් සුගතියක් අත් වේ නම් පමණ ය. මේ ඉල්ලීම තුළ එවැනි සුගතියක් ඇති කළ නොහැකි බව ගැඹුරින් විමසන්නෙකුට පෙනෙනු ඇත.

මෙවැනි ප්‍රශ්න සමාජයේ පළල් සංවාදයන්ට බදුන් විය යුතු ප්‍රශ්න මිසක කෙනෙකුගේ දෙදෙනෙකුගේ ආවේගයට අනුව උත්තර සෙවිය යුතු ප්‍රශ්න නොවේ. මේ සම්බන්ධයෙන් වන කතිකා ලාභ ජනප්‍රියතාවය සොයන මැදිහත් වීම් ලෙස මිසක විචාර බුද්ධියෙන් යුතුව කරන මැදිහත් වීම් ලෙස සැළකිය නොහැකි ය.

කළමනාකරුවන් හැටියට ප්‍රශ්නයක් ආවේගශීලි මට්ටමට පහළින් තබා ගැනීම හැම විටම වඩා ප්‍රබුද්ධ තීරණයකට ඒමට අපට උපකාරීවන බව සිහිකට යුතු ය.

සැබෑ වන්නේ දකින සිහිනයන් ය


ගියවර අපගේ බ්ලොග් සටහනට ප්‍රතිචාර දුන් අපේ හිතවතෙකු පැවසූවේ එම සටහනේ සදහන් ආයතන මේ මහපොළොව මත නැති බවත් ඇත්තේ මිනිසුන්ගේ සිහින තුළ පමණක් බවත් ය. සිහින දකින්නන් සැබෑ ලෝකයේ ජීවත් නොවන වැදගැම්මකට නැති අය ලෙස සැළකීමට ද සමහරු හුරුව සිටිති. සිහින දැකීමේ වැදගත්කම ගැන අපට ලියන්නට සිතුනේ සමාජය තුළ සිහින ගැන තිබෙන මේ නිශේධනීය ආකල්පයන් නිසා ය.

අප සිහින දැකිය යුතු ය. සැබෑ වන්නේ දකින සිහින ය.

ප්‍රවීන නාට්‍යකරුවෙකු වූ සුගතපාල ද සිල්වා මහතාගේ බිරිද සමග සාකච්ඡාවක සටහනක් රාවය පුවත්පතේ පළව තිබුනේ ය. එය කියවීමේ භාග්‍ය ඊයේ අපට ලැබිණ. එහිදී ඇය කියා තිබුනේ නාට්‍ය පිටපතක් ලියා අවසානයේ ගිනිකූරු ටිකක් රැගෙන මේසයක් මත මේ නාට්‍ය ගිනිකූරු රංගන ශිල්පීන් ලවා රගදැක්වීමට සුගතපාල ද සිල්වා කටයුතු කළ බව ය. සුගතපාල ද සිල්වා නාට්‍ය ගැන සිහින දැක තිබුනේ ගිනිකූරු සමගිනි.

කළමනාකරුවන් සතුව ද සිහින දැකීමේ ඒ දක්ෂතාවය තිබිය යුතු යැයි අපි විශ්වාස කරමු.

සිහිනය මතුපිටින් පමණක් දැක අහක දමන්නේ නැතිව එය නැවත නැවතත් දැකීමේ වඩ වඩාත් ගැඹුරින් විස්තර ඇතිව දැකීමේ වුවමනාවක් ඔවුන් සතු විය යුතු ය. විස්තර සහිතව සිහිනය දකින්නට පටන් ගත් විට එය මහ පොළොව මත ඇති කිරීම වඩාත්ම පහසු වන බැවිනි.

ඔබ වත්තේ ගහක් සිටුවන්නේ නම් ඒ ගහ වැඩී තිබෙනවා දකින්න. එයින් නිවසට වැටී ඇති හෙවනැලි දකින්න. එයින් වටපිටාවේ ගස්වලට විය හැකි බලපෑම දකින්න. හුලගක් හමනවා දකින්න. හුලගට ගහ වැනෙනවා දකින්න. එය මල් ඵල ගෙන තිබෙනවා දකින්න. කුරුල්ලන් වසා සිටිනවා මා වවුලන් එල්ලී සිටිනවා දකින්න. ඒ ගහ යට දකින්න. ඔබ ඒ ගහ යට ඉන්නවා දකින්න. පාරේ යන ළමුන් ගහට දක්වන ප්‍රතිචාරය ගැන දකින්න. අවසානයේ ගහ වෙනත් තැනක ඉන්දන්නට ඔබ තීරණය කරන්නට පුලුවන.

දකින හැම සිහිනයක්ම සැබෑ වන එකක් නැත. එහෙත් හීන දැකීම අත් නොහල යුත්තේ ය.

එක හීනයක කොටස් තවත් හීනයක් දැකීමට භාවිතා කළ හැකි වීම අප ලබන තවත් භාග්‍යයකි. ඒ නිසා සැබෑ නොවූ සිහිනවලින් ද පාඩුවක් සිදුවන්නේ නැත. ඒවා නව සිහිනයක කොටසක් ලෙස පසුව භාවිතායට ගත හැකි ය.

හීන දකින්නෙකු කිසි දිනෙක බලාපොරොත්තු අත් හරින්නේ නැත. අතරමංව මංමුලාවී ඇති අවස්ථාවක දකින සිහිනයකින් අපට අප යායුතු මාවත පෙන්වා දෙනු ඇත්තේ ය. අප නොසිතූ කෙනෙක් අපේ සහයට ගත හැකි බව අපට පෙන්වා දෙනු ඇත්තේ ය. අප නොසිතූ බාධකයන් පිළිබදව අපට අනතුරු අගවනු ඇත්තේ ය.

අප නිදන නින්දෙන් අපව ඇහැරවනු ඇත්තේ ඒ හීනයන් ය.

සිහින දකින්න. සැබෑ වන්නේ අප දකින සිහින ය.

අප පක්ෂපාත විය යුත්තේ කාට ද? නායකයාට ද? ආයතනයට ද? රටට ද?


ආයතනයක් සම්බන්ධයෙන් මේ ප්‍රශ්නය ඔබගෙන් ඇසුවොත් ඔබ දෙන පිළිතුර කුමක් ද?

සමහරුන්ට අනුව පක්ෂපාත විය යුත්තේ නායකයාට ය. ඔහුගේ අණට ය. මක් නිසා ද යත් අපේ පැවැත්ම ඇත්තේ ඔහු අත නිසා ය.

තවත් සමහරුන්ට අනුව පක්ෂපාත විය යුත්තේ ආයතනයට ය. ආයතනයේ ප්‍රතිපත්ති හා මෙහෙවරට ය. නායකයා තාවකාලික භාරකරුවෙක් පමණක් බව ද හෙට වෙනත් නායකයෙකු ඔහුගේ තැන ගත හැකි බව ද සළකා නොවෙනස් වන ආයතනයටම අප පක්ෂපාතී විය යුතු බව මේ කණ්ඩායමේ අදහස ය.

තුන්වෙනි පාර්ශවයකට අනුව අපේ සේවා ලාභීන්ට ය. ඔවුන්ගේ අපේක්ෂාවන්ට ය. මක්නිසා ද යත් අප වැටුප් ලබන ආයතනයේ පැවැත්ම ඇත්තේ ඔවුන් මත නිසා ය.

සිව්වෙනි පාර්ශවයකට අනුව අපේ රටට ය. ජාතියට ය. මක්නිසා ද යත් රට නොරැකී ආයතනය හෝ නායකයා රැකීමෙන් වැඩක් නැති නිසා ය. රටක් ජාතියක් නැති කල ඉතිරිවන ආයතනයක් හෝ නායකයෙක් නැති නිසා ය.

පස් වෙනි පාර්ශවයකට අනුව තමන්ට ය. නැතිනම් තමන්ගේ හෘද සාක්ෂියට ය. එසේත් නැතිනම් තමන් අනුගමනය කරන කිසියම් දර්ශනයකට ය. ආගමකට ය. මතවාදයකට ය. හර පද්ධතියකට ය. ආචාර ධර්මයන්ට ය.

මෙය කියවන ඔබ මේ අන්තෝ ජටා බහි ජටාවෙන් ගැලවීමට ලස්සණ උපායක් සැළසුම් කරනු පෙනේ. ඔබ කියන්නට හදන්නේ මේ සියල්ලන්ට පක්ෂපාත විය යුතු බව නොවේ ද?

එසේ කළ හැකි නම් අගනේ ය. එහෙත් ප්‍රශ්නය මතු වන්නේ නායකයා ආයතනයේ වුවමනා වෙනුවෙන් පෙනී නොසිටින කල ය. පාරිභෝගික අපේක්ෂා ආයතනයේ වුවමනාවන් සමග ගැටුනු විට ද නායකයාගේ හෝ ආයතනයේ වුවමනා රටේ පොදු අභිවෘද්ධියට හරහට හිටින විට ද ඒ හා සමාන තත්වයක් ඇති වන්නේ ය.

ඒ සෑම විටම අපට උත්තර සොයා ගැනීමට අපහසු ප්‍රශ්නයක් ඉතිරි වන්නේ ය. සරල උත්තරයක් නැති ප්‍රශ්නයක් ඉතිරිවන්නේ ය.

ඒ ප්‍රශ්නයට උත්තරය කුමක් දැයි ඔබ සිතන්නේ ද?

ඔබේ උත්තරවලට විග්‍රහයක් ද සමග ඉදිරියේදී මුණ ගැසෙමු.

නායකත්වය යනු ….නිර්වචනයක්….


නායකත්වය සමහර දෙනෙකුට පැළදිය හැකි ආභරණයකි. තවත් අයට බලය ප්‍රදර්ශනයක කළ හැකි වේදිකාවකි. තවත් අයට වරප්‍රසාද ලබා ගත හැකි පහසු මගකි. තවත් සමහරුන්ට පරම්පරා ගණනාවකට හරි හම්බ කර දිය හැකි ධන නිධානයකි.

ඉහත අදහස් දරණ කවරෙකුගෙන් වුනත් නායකත්වය නැමැති පදවියට විය හැක්කේ අලාභයක් ම ය.

නායකත්වය යනු වැඩ කරන්නන්ට වැඩ කළ හැකි පරිසරයක් නිර්මාණය කළ හැකි අවස්ථාවක් ලෙස දැකීමට මා නම් වඩාත් කැමති ය. එයින් අනියමින් කියවෙන්නේ වැඩ නොකරන්නන් වැඩ කරන්නන් බවට පත් කිරීම ද එහිම අංගයක් වන බව ය. ඒ මිනිසුන් වැඩි දෙනෙක් වැඩ නොකර ඉන්නේ වැඩ කිරීම නිරස පරිසරයක ජීවත්වීම හේතු කොට ගෙන වීම නිසා ය.

මිනිසුන් කුඩා කළ සිට ගෙනෙන ආකල්ප දක්ෂ නායකයෙකුට පවා වෙනස් කළ නොහැකි අවස්ථා තිබෙන්නට පුලුවන. මිනිසුන් උත්පත්තියෙන් ගේනා අවාසනාවන්ත ජාන විශේෂයන් නිසා ද ඔවුන් උකටලී වන අවස්ථා ඇත. ඒවා වෙනස් කිරීමේ හැකියාව ද නායකයින්ගෙන් අපේක්ෂා නොකෙරේ. ඒ සදහා කළ හැකි එක ම දෙය වෛද්‍යවරයෙකුට යොමු කිරීම පමණ ය.

අවසානයට කී කවර හේතුවක් නිසා හෝ වැඩට පොළඹවා ගත නොහැකි මිනිසුන් සම්බන්ධයෙන් මැදිහත්වීම ද නායකයෙකුගෙන් අපේක්ෂිත කාරණයකි. එවන් අය සෙසු වැඩ කරන අයට කරදරයක් වන බැවිනි. ඔවුන් වෙනස් කිරීමට බැරිනම් ඉවත්වන තැනට කටයුතු සැළසීම මේ නිසා නායකත්වයෙන් අපේක්ෂා කෙරේ.

වැඩ කිරීමට මිනිසුන් මෙහෙයවීම වෙනුවට මිනිසුන්ට වැඩ කළ හැකි පරිසරයක් නිර්මාණය කිරීම ගැන නායකත්වය සම්බන්ධයෙන් කරන මේ කතිකාවේදී අවධාරණය කෙරේ.

ඕනෑම වැඩක් කර හරියන්නේ ද නැත. ඒ වැඩ මෙහෙවර හා බැදුණු වැඩ විය යුතු ය. ආයතනයේ දැක්ම සාක්ෂාත් කළ හැකි වැඩ විය යුතු ය.

(බණ කීම මෙන්ම ඇසීම ද හොද ය. එහෙත් ඒවා ආයතනයේ මෙහෙවර හා දැක්ම ශක්තිමත් නොකරන තාක් කල් නායකයා ඉඩ දිය යුතු විෂය ක්ෂෙත්‍රයක් ලෙස ගැනෙන්නේ නැත. සමහර අවස්ථාවක බණ ආයතනයේ මෙහෙවරට එරෙහිව යන්නට ද පුලුවන. ධීවර අමාත්‍යංශය ගැන මතක් කර ගැනීම මේ සම්බන්ධයෙන් තේරුම් ගැනීමට සෑහේ.)

ඒ නිසා දැන් අපට වඩා හොද නිර්වචනයක් නායකත්වය සදහා සොයා ගත හැකි ය.

ආයතනයක් සම්බන්ධයෙන් නායකත්වය යනු එම ආයතනයේ මෙහෙවර ඉටු කිරීම සදහා ද දැක්ම සාක්ෂාත් කරගනු සදහා ද ආයතනයේ කාර්ය මණ්ඩලයට කටයුතු කළ හැකි ආකාරයට ආයතනය සංවිධානය කර අවශ්‍ය පරිසරය ගොඩ නැගීම ය. මෙහෙවර ඉටු කිරීමට හැකි නිසා ආයතනයේ පැවැත්ම ද දැක්ම සාක්ෂාත් කිරීමට කටයුතු කිරීම නිසා ආයතනයේ වර්ධනය හා දියුණුව ද තහවුරු වේ.

එහෙව් නායකයන් ලබන ආයතන වාසනාවන්ත ය.