සයිබර් අවකාෂයේ පා තැබීම, සැරිසැරීම හා එය ජය ගැනීම


අතීතයේ මිනිසුන් බොහෝ දෙනෙක් එකිනෙකා හමුවුනේ වෙළද පොළේදී ය. පසු කලෙක පන්සලේ නැතිනම් පල්ලියේ ය. ඊලග වකවානුවේ ක්ලබ් එකේ නැතිනම් බාර් එකේ ය. දැන් බොහෝ දෙනෙක් මුණ ගැසෙන්නේ සයිබර් අවකාශයේ ය.

ඈත අතීතයේ මිනිසුන් යුද්ධ කළේ මහපොළොව මත ය. භූමිය අල්ලා ගත් පක්ෂය යුද ජයග්‍රහණය කළේ ය. මෑත අතීතයේ දී යුද්ධය සිදුවුනේ වෙළදපොළේ දී ය. වෙළද පොළ අල්ලා ගත් අය ඒ යුද්ධයෙන් ජය ගත්හ. අනාගත යුද්ධය සිදුවනු ඇත්තේ අභ්‍යවකාශයේ බව කලින් විශ්වාස ද කළ ද දැන් පෙනී යන්නේ එය සයිබර් අවකාශයේ සිදු විය හැකි බව ය. සයිබර් අවකාෂය පාලනය කළ හැකි අය අනාගතයේ ජය ගනු ඇත්තේ ය.

කළමනාකරුවන්ට මේ යථාර්තයට පිටු පා සිටිය නොහැකි ය.

දැන් මිනිසුන් හමුවන හා යුද්ධය සිදුවන තැන පමණක් නොව ව්‍යාපාරික ගනුදෙනු කරන තැන බවට ද සයිබර් අවකාශය පත් ව තිබේ.

වඩාත් වැදගත් දේ නම් භූගෝලීය දුර තවදුරටත් තීරණාත්මක නොවන බව ය. වෙනදා භෞතිකව පෙනී සිටිය යුතු බොහෝ දෑ දැන් (virtual) අතත්‍ය ව පෙනී සිටීමෙන් ඉටු කර ගත හැකි ය. ස්කයිප් හා වීඩියෝ තාක්ෂණය හරහා අතත්‍යව පෙනී සිටිය හැකි ය. ඔබට ම ආවේණික වූ රහස් පද හරහා ද අතත්‍යව පෙනී සිට කටයුතු කළ හැකි ය.

සයිබර් අවකාශය ඵලදායිකත්වය වැඩි කර තිබේ. සේවා සැපයීමේ වේගය අතිශයින් ඉහළ දමා තිබේ. වෙනදා ලගා විය නොහැකි ව තිබූ බොහෝ තැන්වලට ඒ හරහා යා හැකිව තිබේ.

හැම දෙයක්ම පාහේ වර්චුවල් – අතත්‍ය- වෙමින් තිබේ.

අප ඔබ හා මේ හමුවන්නේ ද සයිබර් අවකාශය හරහා ය. තවමත් ලංකාවේ එතරම් ප්‍රචලිත නොවෙතත් ඉදිරිගාමී ආයතනයන් ද ඉදිරිගාමී කළමනාකරුව්න් ද සයිබර් අවකාෂයේ තම පිය සටහන් තබා තිබේ.

ලංකාවේ සයිබර් අවකාශය භාවිතා කරන සීමිත මිනිසුන් සංඛ්‍යාව ද එය භාවිතා කරන්නේ සීමා සහිතව ය. සමාජ සබදතා සදහා එහි භාවිතය ඉහළ ය. තොරතුරු සොයාගැනීමේ මෙවලමක් ලෙස ද එය තහවුරුවී තිබේ. ගීතවලට සවන් දීමට ද චිත්‍රපටි බැලීමට ද වෙනත් එවැනි විනෝදජනක කටයුතු සදහා ද එය යොදා ගැනීම ප්‍රමුඛතාවක් ව තිබේ. ගුගල් සෙවුම් යන්ත්‍රය හරහා සෙක්ස් යන වචනය වැඩියෙන්ම සොයා ඇත්තේ ලංකාවෙන් බව මේ ඊයේ පෙරේදා වාර්ථා වූයේ ඒ නිසා විය යුතු ය. තව ටික කලකින් මෙයින් ඔබ්බට ශ්‍රී ලාංකිකයන් ද ගමන් කරනු ඇත්තේ ය. ඒ ඇරත් විදේශ පාරිභෝගිකයන් දිනා ගැනීමේ දී අපේ ව්‍යාපාරිකයන්ට දැනටම මෙයින් ප්‍රයෝජන ගත හැකි වී ඇත්තේ ය. ඒ ඔවුන් වඩාත් හොදින් හා පහසුවෙන් හමුවිය හැක්කේ ඒ හරහා බැවිනි.

සයිබර් අවකාශය ජය ගැනීමට ඉක්මන් වන අයට තරගයේ වාසිය අත්වනු ඇත්තේ ය.

තාක්ෂණය හැමදාමත් ලෝකය ඉදිරියට ගෙන ගියේ ය. අපේ ජීවිතවල පමණක් නොව සමාජ ව්‍යුහයන්ගේ ද වෙනස්කම් ඇති කිරීමට එය සමත් වී ඇත්තේ ය. එය ඒ සමගම අපේ සරල  දිවි පෙවෙත සංකිර්ණ කර ඇත්තේ ය. ඒ ගැන කොතෙක් මැසිවිලි නැගෙතත් ඒ මැසිවිලි නගන්නන්ම තව තවත් තාක්ෂණයේම එල්ලීමට තැත් කිරීමම එහි ශක්තිය කියා පායි.

අපට ඇත්තේ එක් විසදුමකි. එක්කෝ තාක්ෂණය පිළිගැනීම ය. නැතිනම් ….. ඒත් තාක්ෂණය පිළිගැනීම ය.

එතෙකුදු පැරණි කියමනක් තවමත් මේ නව තාක්ෂණයට අදාළ ය. දැන ගියොත් කතරගම නොදැන ගියොත් අතරමග.

ඒ නිසාම සයිබර් අවකාශයට තමන් පය තබනවාට අමතරව තමන්ගේ සගයින් හා අනුගාමිකයින් ද ගෙන්වා ගත යුතු ය. එය ඔවුන්ට ද හුරු පුරුදු දන්නා අදුනන තැනක් කළ යුතු ය. මේ සටහන ඔබේ මිතුරන් අතර ඔබ බෙදා ගත යුතු තවත් එක් හේතුවක් ඒක ය.

Advertisements

සන්නිවේදනය – ජය ගත යුතු තවත් එක් පෙරමුණකි


කළමනාකරුවෙකුට සිය සංග්‍රාම භූමිය තුළ පෙරමුණු කීපයක සටන් වැදීමට සිදුවේ. සන්නිවේදනය ඉන් එකකි.

සමහරු සහෘදයන් සමග ඉතා හිතවත්ව සන්නිවේදනයේ යෙදෙන අතර ඒ නිසාම ඔවුන් අතර විශ්වාසයට ගත හැකි සගයෙක් ලෙස තමන්ව අලෙවිකර ගන්නට ඔවුන්ට හැකිවී තිබේ. එහෙත් සහෘදයන් හැරුණු විට සෙසු අය සමග සන්නිවේදනයේ දී ඔවුන් එතරම් තැකීමක් නොකරන්නට පුලුවන.

තවත් සමහරු තමන්ගේ පාරිභෝගිකයන් සම්බන්ධයෙන් ද මේ සුහදත්වය පළ කරන මුත් තමන්ගේ සැපයුම්කරුවන්ට ඒ හා සමානව නොසළකති.

තවත් අය සැපයුම්කරුවන් සමග පමණක් නොව ආයතනය හා ගනුදෙනු කරන සියලු පාර්ශවකරුවන් සමග හොද හිත පවත්වා ගැනීමට උත්සුක වන නමුත් සේවකයින් සම්බන්ධයෙන් එවැනි තැකීමක් නොකරති. ඒ සේවකයින් තමන් වැටුප් ගෙවන්නේය යන පදනම මත පිහිටා ය. සල්ලිවලට සේවක කාලය මිලට ගත හැකි මුත් ඔවුන්ගේ කැපවීම ගත නොහැකි යන්න මෙහිදී අමතක කෙරේ.

තවත් අය සේවකයින් ගැන ද බාහිර පාර්ශවකරුවන් තරමටම සොයා බලන නමුත් ආයතනය හා ඍජු සම්බන්ධයක් නැති මහජනයා සම්බන්ධයෙන් උකටලී ප්‍රතිපත්තියක් අනුගමනය කරති.

කළමනාකරුවෙකුට සිය සහෘදයන්ට හොදින් සළකා ඉතිරි පාර්ශවකරුවන්ට පසු පස හැරවිය නොහැකි ය. එසේ කොට ආයතනය පවත්වා ගැනීම එම ආයතනය ඒකාධීකාරයක් නොවේ නම් විශේෂයෙන් අපහසු ය.

ආයතනය වැටී තමන් එලියට විසිවුනු දාකට සහෘදයන් පවා තමන් ලග වෙනදා මෙන් ගැවසෙන්නේ නැති බව අවබෝධ කර ගත යුතු ය. ඒ නිසාම වත්මන් ලෝකයේ අපේ පෞද්ගලික හිතවතුන් තරමටම අපගේ ව්‍යාපාරික සගයින් ද හිතවතුන් ගණයේ ලා සැළකිය යුතු ය.

එහෙත් ඔහුට ඍජු සම්බන්ධයක් නැති මහජනයා සම්බන්ධයෙන් වත් කළමනාකරුවෙකුට වඩා ලිහිල් සළකා බැලීමක් කළ නොහැකි ද?

අපගේ අදහස නම් ඔවුන් සම්බන්ධයෙන් පවා ලිහිල් ප්‍රතිපත්තියක් අනුගමනය කිරීම දිගුකාලීනව ආයතනයට බල පෑ හැකි බව ය. අප එසේ කෙළින්ම සම්බන්ධ නැතැයි අහක දමන පුද්ගලයන් පසු කලෙක ආයතනයේ පාරිභෝගිකයෙකු සේවකයෙකු සැපයුම්කරුවෙකු එසේත් නැතිනම් ආයතනය ගැන තීන්දුවක් දෙන අධිකරණයක සමාජිකයෙකු හෝ වෙනත් එවන් තීරණාත්මක තැනක සිටින කෙනෙක් වීමේ ඉඩකඩක් තිබිය නොහැකිද? ආයතනයෙන් බැට කෑ කෙනෙක් නම් එවැනි විටක ආයතනය දෙස බලනු ඇත්තේ ප්‍රසාදයකින් නම් නොවේ.

ඒ නිසා ඍජු සම්බන්ධයක් දැනට නැති අය සම්බන්ධයෙන් පවා කාරුණික වීමට කළමනාකරුවෙකුට සිදුවේ.

මේ සියලු දෙනාට කාරුණික වෙන කළමනාකරුට තම හිතේෂීන් අඩු තැනක ලා සැළකිය හැකි ද? බිරිද ගැන බැලුවත් නැතත් ඇය තම බිරිද බැවින් ඊට කාරි නැතැයි සිතන කළමනාකරුවෝ සිටිති. දරුවන් සහෝදර සහෝදරියන් හා දෙමාපියන් සම්බන්ධයෙන් ද ඔවුන් එසේ සිතන්නට පුලුවන.

ප්‍රශ්නය නම් කලක් යන විට ගෙදර සම්බන්ධකම් නැවත ගොඩනැගිය නොහැකි ලෙස  ඉරිතලා තිබිය හැකි වීම ය. එහි විපාක කාර්යාලයට හා ව්‍යාපාරයට ද බලපෑම් කරමින් පැතිරි තිබෙන්නට හැකි වීම ය. කාර්යාලයෙන් සමුගත් දිනක අවසානයේ ලැගුම් ගන්නට සිදුවන්නේ ඔවුන්ගේ පිළිකන්නේ ය.

ඒ නිසාම සන්නිවේදනය ජය ගත යුතු පෙරමුණක් වෙනවා තරමට එහි සියලු අනු පෙරමුණු ද ජය ගැනීම ගැන කළමනාකරුවන්ගේ අවධානය යොමු විය යුතු ය. එකක් අත්හැර ඉතිරි සියල්ල ජයගත්ත ද ඉන් පලක් නොවනු ඇත. දක්ෂ සෙනෙවියෙකු කිසිදු පෙරමුණක් අතහැර දමන්නේ නැත. පහර බොහෝ විට එල්ලවන්නේ එවන් අතැර දමන පෙරමුණකින් බව ඔහු දන්නා නිසා ය.