ප්‍රතිවිරුද්ධ දිසාවට වැඩ කරන අපේ මනස නොහොත් අකමැත්ත කැමැත්ත කිරීම


අප කැමති අයට උදව් කිරීමට අපි නොපැකිලෙන්නෙමු. හේතුව පැහැදිලි ය. එහෙත් ඒ තරමටම පැහැදිලි නැති දෙයක් ද අපට සිදු වේ. ඒ එහි ප්‍රතිවිරුද්ධ දෙයයි. ඒ අප උදව් කරන අයට අප තුළ කැමැත්තක් ඇති වීම ය.

මේ බව ලෝකයට මුලින්ම කීවේ බෙන්ජමින් ෆ්රූන්ක්ලින් ය. ඔහු සමග නොහොදව සිටි කෙනෙකුගෙන් බොහෝ බැගෑපත් වී කුඩා උදව්වක් ගෙන ඔහු තමන්ගේ මිතුරෙකු බවට පත් කර ගැනීමට බෙන්ජමින්ට හැකි විය.

මෙසේ අප මනස එක් පැත්තකට නොව දෙපැත්තටම වැඩ කරන්නේ මනසේ ආතතිය ඉහිල් කර ගැනීම සඳහා ය. අමනාප වී සිටින කෙනෙකුට උදව්වක් කිරීමට මනසට අපහසු ය. ඉදින් උදව්වක් කරන්නේ නම් අමනාපය තවදුරටත් තබා ගැනීමට ඊට බැරි ය.

අප දන්නා තවත් දෙයක් නම් අපේ මනස විසින් චර්යාව සකසන බව ය. එහෙත් මෙහි ප්‍රතිවිරුද්ධ දෙය ද ඒ තරමටම නැත්නම් ඊටත් වඩා සත්‍ය ය. එනම් අපේ චර්යාව විසින් අපේ මනස සකස් කරන බව ය.

අප සන්සුන්ව ඇවිදින්නට මෙන්ම සන්සුන්ව කතා කරන්නට පුරුදු වන්නේ නම් මනස ඉබේම සන්සුන් කර ගත හැකි ය.

අප යමක් අකමැත්තෙන් වුව කරන්නේ නම් ටික කලකින් එයට අප තුළ කැමැත්තක් ඇති වනුයේ ඒ අනුව ය. ව්‍යායාම ආරම්භ කරන කෙනෙකුට දින 21 ක් එක දිගට අමාරුවෙන් වුව එවැන්නක යෙදෙන ලෙස උපදෙස් ලැබෙන්නේ මේ නිසා ය.

අප දිගින් දිගට කරන දෙයකට අකමැති වීමට අපට අපහසු ය. එසේ කළ හොත් මනසට ඇතිවන්නේ ආතතියකි. මනස එය එක් විදිහකට බැරිනම් අනෙත් විදිහකට ඉහිල් කර ගැනීමට මගක් සොයයි.

බලාහාත්කාරය කලක දී ස්වයං විනයක් හදන්නේ එසේ ය. පාසලට වේවැල් කෝටු නාරන් සියඹලා අතු ආවේ ඒ අනුව ය. කල්වේලා ඇතිව පාසල් ඒමට එය උපකාරී විය. ටික කලකින් කෝටුවේ අනුහසක් නැතිවම පාසලට කල් වේලා ඇතිව පැමිණීමට අපට හුරු විය.

කෝටුව දෙස වෛරයෙන් බැලූ අය ද පසු කලෙක වැඩිවියට පත්ව ඒ දෙස දයාබරිත බැල්මක් හෙලන්නේ ඒ නිසා ය.

අකමැත්ත කැමැත්ත බවට පෙරලීම කළමනාකරුවෙකුට නිරන්තරයෙන් මුහුණ දෙන්නට සිදුවන අභියෝගයකි. අප ඉහත සඳහන් කළ නියාම දෙකම ඊට අවශ්‍ය න්‍යායාත්මක පදනම සපයයි.

අපේ මනස වැඩ කරන හැටි අප තේරුම් ගත් විට අපට අප වටා සිටින මිනිසුන් කෙරෙහි තීරණාත්මක බලපෑමක් එල්ල කළ හැකි ය. එපමණක් නොවේ. බාහිර බලපෑම්වලට යටත් නොවී සිටීමටත් එයින් අපට අනුපමේය ශක්තියක් ලැබේ.

කළමනාකරුවන් මනෝ විද්‍යාව උගත යුතු යැයි අප වරින් වර නැවත නැවතත් මතක් කරන්නේ ඒ නිසා ය.

Advertisements

මෝඩකම සමහර විට නුවනක්කාරකමක් විය හැකි ය – අප ඊට දී ඇති නම වාසනාව ය


දක්ෂතාවය හා ආත්ම ධෛර්යය තිබේ නම් බොහෝ දේ අපට කළ හැකි ය.

ආරම්භ කළ යමක් සාර්ථක වෙන්නට ඔන්න මෙන්න කියා තිබියදී නතර කර දමන්නේ ආත්ම ධෛර්යය නොමැති කම නිසා ය.

සාර්ථක වෙන බව දන්නවා නම් නතර කරන කෙනෙක් නැත. ඒ නිසා ඉහත කියමන ප්‍රවේසමෙන් කියවිය යුතු ය.

යමක් දිගින් දිගට එකම නිශේධනීය ප්‍රතිඵල පෙන්වද්දීත් එය එලෙසම කර ගෙන යෑම නුවණක්කාර නැත. දක්ෂ මිනිසුන් එකම දේ ප්‍රතිඵලයක් නැතිව තිබෙද්දී ඔහේ දිගටම කරගෙන යන්නේ නැත.

වෙනත් විදිහකට කියනවා නම් ආත්ම ධෛර්යය ඇති මෝඩයා දිගින් දිගට වරදිද්දීත් උත්සහ දැරීම අත් හරින්නේ නැත.

එහෙත් වාසනාව මේ මෝඩයාට පිහිට වන්නට ඉඩ තිබේ. එය මැණික් නැතැයි අත්හැර දමන ලද පතලෙන් ඊළග අඩියේ මැණිකක් ලැබීම වැනි ය.

අනෙත් අතට ප්‍රතිඵල නොපෙන්වන නිසා එකම දේ කිරීම අත් හරින වෙනත් විකල්ප මාර්ග උරගා බලන තැනැත්තාට වෙනත් පහසු මගක් මුණ ගැසිය හැකි ය. එය දිගින් දිගට ඒ වැඩේම කර ගෙන යන්නාට මුණ නොගැසෙන විකල්පයකි. වාසනාව එනතෙක් බලා සිටියා නම් මුණ නොගැසෙන විකල්පයකි. එය දක්ෂකමෙන් ලබා ගත යුත්තකි.

වාසනාව සැළසුම් කළ හැක්කක් නොවේ. එය හුදු අහම්බයක් විය හැකි ය. ඒ ගැන විශ්වාසය තැබිම ඒ නිසා තරමක මෝඩ වැඩකි.

එහෙත් ඒ ගැන විශ්වාසය නැතිව ආත්ම ධෛර්ය ලගා කර ගැනීම පහසු නැත. සාර්ථකත්වය පෙනි පෙනී අත හැර ගිය බොහෝ දෙනෙකුට මේ විශ්වාසය තිබී නැත.

ආත්ම ධෛර්යය මිනිසුන්ට අවශ්‍ය ගුණයක් ලෙස දැක්වූවද එය රැක ගැනීමට කිසියම් මෝඩ කමක් තිබීම ද ඒ සදහා අවශ්‍ය ය.

මෙයින් පෙනෙන්නේ ලෝකය සරල නොවන බව ය. එහි සුන්දරත්වය රැදී ඇත්තේ ද මේ අවිනිශ්චිත විසදන්නට අපහසු සූත්‍රගත කරන්නට අමාරු සංකීර්ණත්වය තුළ ය.

සමහර අවස්ථාවලදී මෝඩ වීම හොද වන්නේ මේ අවිනිශ්චිභාවය නිසා ම ය. එයට අප දී ඇති නම වාසනාව ය.

ආයතනවල ඉන්නා අමාරුකාරයෝ නොහොත් ට්‍රබල්මේකර්ස්ලා


නායකයන්ට හිසරදයක් ද සෙසු අයට අවිනිශ්චිතතාවයක් ද තමාට ආතතියක් ද ගෙනෙන කරදරකාරයින් නැතිනම් අමාරුකාරයින් ඕනෑම ආයතනයකට උරුම ය. ඒ අතරින් හැමෝම නැතත් බොහෝ අය ආයතනයට හිරිහැරයක් ලෙස මතුපිටින් පෙනුන ද තරමක් විමසිල්ලෙන් ඔවුන් දෙස බැලූ විට පෙනෙන්නේ ඔවුන් වෙස්වලාගත් ආශිර්වාදයන් බව ය. එහෙත් මතුපිටින් බලන බොහෝ නායකයින් ඒ බව දන්නේ නැත.

ආයතනයේ කාලයක් පවතින පුරුදු විමසුමට ලක් වන්නේ ඔවුන්ගේ මැදිහත්වීම නිසා ය. සමහර ක්‍රමවේද නැවත සකස් වන්නේ ඔවුන්ගේ වැඩ කටයුතු නිසා ය. ආයතනය සමහරවිට නිදා නොගෙන අවදිව සිටින්නේ ඔවුන් නිසා ය.

ඔවුන් ඉවසන්නේ නැත. කටපියා ඉන්නේ නැත. අහක බලාගෙන ඉන්නේ ද නැත.

ඒ පමණක් ද? ඔවුන් බිය ද නැත. රැකියාව නැති වෙතැයි ද මිනිසුන් අමනාප වෙතැයි ද බියක් ඔවුන්ට නැත. ඒ නිසාම ඔවුන් විවෘත ය.

මෙවැනි අමාරුකාරයින් බිහිවීමට විවිධ හේතු තිබිය හැකි ය. සමහර ඒවා ආයතනයේම වැරදි ය. කොතෙක් ඉවසා සිටින්නට හැදුවත් නිරන්තරයෙන් කොනිත්තූ නිසා බිහි වූ කැරලිකාරකම එහි ප්‍රතිඵලය විය හැකි ය.

සමහර ඒවා ඒ පුද්ගලයාගේ දුර්වලකම් ය. හැම විටම ඉදිරියෙන් සිටීමට ඇති නොසිදෙන ආසාව එවැනි එක් දුර්වලකමක් විය හැකි ය.

හේතුව කුමක් වුව ද ඔහු හෝ ඇය අනෙත් අයට වඩා ඉක්මණින් සෙලවෙන ඉක්මණින් කලකිරෙන ඉක්මණින් කිපෙන ඉක්මණින් ප්‍රතිචාර දක්වන්නන් වීම නිසා ම අප කලින් කී පරිදි ආයතනයේ බොහෝ දේ ගැන නැවත හිතන්නට සෙසු අයට සිදුවේ. ඔවුන් පෙළඹ වේ.

ඔවුන් හිසරදයක් ලෙස සළකන්නේ නම් ඔවුන් සැබෑ හිසරදයක් විය හැකි බව සැබෑ ය. ඔවුන් ලෙඩ ගැන අනතුරු අගවන රෝග ලක්ෂණයක් ලෙස ගන්නේ නම් එයින් ආයතනයේ සෞඛ්‍ය ඉක්මණින් යහපත් කර ගත හැකි ය.

නායකත්වයක දක්ෂතාවය මේ අමාරුකාරයින්ගෙන් උපරිම ප්‍රයෝජන ලැබීම ය. එහෙත් බොහෝ නායකයින් කරන්නේ ඉක්මණින් ඔවුන්ගෙන් ගැලවීමට උපා සෙවීම ය. ඔවුන් ආයතනයෙන් ඉවත් කරන්නේ කෙසේ ද ඔවුන් සෙසු අය ගණනටම මෙල්ල කර ගන්නේ කෙසේ ද යන්න බැලීම ය.

වෙස්වලාගත් ආශිර්වාදයක් විය හැකිව තිබූ දෙයක් මෙසේ අවසානයේ කරදරයක්ව අයින් කරනු ලැබීම හෝ නිශ්ක්‍රීය කරනු ලැබීම ආයතනයට විශාල පාඩුවකි. නායකයින්ට පෙනෙන මායිමෙන් එහා බැලීමට හැකි විය යුතු යැයි අප කලින් සටහනක කී කාරණය මෙයින් වඩාත් තහවුරු වේ.

65 වසරක නිදහස ගැන පසුවිපරමක්


කළමනාකරුවෙකු සතු අතිශය වැදගත් වගකීමක් වන්නේ පසු විපරම් හි යෙදීමයි. යම් වැඩක් අවසානයේ දී මෙන්ම වසරක් ආරම්භයේදී ද පසුවිපරමක යෙදීම වැදගත් ය. පළමුව ඒ අප කළ දේ දෙස බලා සතුටු වීමට ය. අප සාක්ෂාත් කළ දෙස බලා එයින් ඇති කර ගන්නා අභිමානය ඉදිරියට මුහුණ දෙන්නට අපට ශක්තිය ලබා දෙයි.

අප ගෙවුණු අතීතය දෙස වරින් වර හැරී බැලිය යුතු වන්නේ ඒ ශක්තිය ලබා ගැනීමට පමණක් නොවේ. අපට වැරදුනේ කොහේ දී කෙළෙසක දැයි දැනගැනීමටත් එය අවශ්‍ය ය. ඒ වැරදි තුළින් ඉගෙන ගැනීමට ය. එවැනි දේ නැවත නොවෙන්නට වග බලා ගැනීමට ය. ඒ සදහා ඉදිරිය සැළසුම් කිරීමට ය.

65 වසරක නිදහස් සැමරූ අප කී දෙනෙක් අප ආ මාවත දෙස නැවත හැරී බැලුවේ ද? එසේ හැරී බලන අපට පෙනෙන්නේ කුමක් ද?

අප ජයග්‍රහණයන් ලබා තිබේ. අපට දැන් පැයට කිමී 100 වේගයෙන් රිය පැදවිය හැකි අධිවේගී මාර්ගයක් තිබේ. බොහෝ මහාමාර්ගවල තත්වය ද උසස් ය. නව වරායක් ලැබී තිබෙන අතර කොළඹ වරායේ ද විශාල ක්‍රියාකාරකම් සිදු වෙමින් තිබේ. අපේ ඇගලුම් කර්මාන්තය ඉහළ මට්ටමක තිබෙන අතර සංචාරක කර්මාන්තයේ ද මෑත අවදියේ නව පිබිදීමක් ඇති ව තිබේ. අපට අඩු වශයෙන් එක ක්‍රීඩාවක ලෝක ශූරයන් වීමේ හැකියාව ලැබිණි. එම ක්‍රීඩාව ලොව පුරා ප්‍රචලිත නොවූව ද දියුණු රටවල් කීපයක් අභිබවා ඉන් ජය ලැබීමට අපට හැකි විය. අපේ උගතුන් විවිධ රටවල විවිධ ආයතනවල ඉහළ තනතුරු ලබා රටට කීර්තියක් ගෙන දී තිබේ. මේ සියල්ල ධනාත්මක ය.

අප කළ දේවල් තරමටම අප නොකළ දේවල් ද තිබේ. දුම්රිය මාර්ගය වසා දැමීමට මිස එය දිගු කිරීමට අපට හැකි වූයේ නැත. ස්ථාන කීපයක මිස අවශ්‍ය සියලු ස්ථානවල ගුවන් පාලම් ඇති කර වාහන තදබදය අවම කිරීමට අපට හැකිව නැත. අපේ මාර්ග බොහෝමයක පළල බ්‍රිතාන්‍යයන්ගේ කාලයේ තිබූ පළලට මදකින් වත් වෙනස් වී නැත.

අපට කිරීමට නොහැකි වැඩ වලට අමතරව අපට අමතක කළ නොහැකි බරපතල ඛේදවාචකයන් රැසකට ද අපි ගෙවී ගිය 65 වසර තුළ මුහුණ දී ඇති බව විපරම් කරන විට පෙනේ.

තරුණතරුණියන් විශාල ගණනාවකගේ ජීවිත පූජාවලින් කෙළවර වූ දකුණේ කැරලි දෙකක් ද අධික ජනතාවක් අවතැන් කළ ජීවිත ගණනාවක් බිලිගත් දිග්ගැසුනු යුද්ධයක් ද ඒ අතර වෙයි. පසුගිය 65 වසරින් 2/3 ක් ම අප ගෙවා ඇත්තේ හදිසි නීති පාලනය යටතේ ය. හදිසිය සාමාන්‍ය වන තැනට පත්වීම ද අප විසින් සැළකිල්ලට ගත යුතු ය.

අපේ රටේ විදේශ වෙළදාමේ විශාල පරතරයක් තිබේ. එයින් අදහස් කරන්නේ අප විදෙස් වලින් මිලදී ගන්නා දේ වල වටිනාකම අප විදෙස්වලට විකුණන දේවල වටිනාකමට වඩා විශාල වශයෙන් වැඩි බව ය. මෙම පරතරයෙන් 80% ක් පමණම අප පියවා ගන්නේ පිටරට රැකියා කරන රිසානා වැනි කාන්තාවගෙන් ය.

අප රටේ තරුණ පරපුරෙන් 50% ක් පිටරටට පැන ගැනීමේ අපේක්ෂාවෙන් පෙළෙන බව මැතකදි සරසවියකින් කරන ලද සමීක්ෂණයකින් හෙලිවී තිබේ. ගිය වසරේ පමණක් ඕස්ට්‍රේලියාව බලා ගිය නීති විරෝධි සංක්‍රමණයන් පුරවා ගත් බෝට්ටු 112ක් ගැන තොරතුරු ලැබී ඇත.

මේ ශේෂ පත්‍රය බලන විට පෙනී යන කරුණක් නම් අප අයත් කරගත් දේට වඩා අප විසින් අයත් කර නොගත් හා අපට බැරිව ගිය දේ අතිවිශාල බව ය.

අප දේශයට ආදරය කරන්නේ නම් අප විසින් කළ යුතුව ඇත්තේ මේ පසුවිපරම අපේ පක්ෂපාතිත්වයන් ඉවත ලා ස්වාධීනව සිදු කිරීම ය.

එහෙත් කණගාටුවට කාරණය වන්නේ අපේ දේශප්‍රේමය යොමුව ඇත්තේ අපට වැරදුන තැන් පෙන්වා දෙන ජාත්‍යන්තරයට චණ්ඩිපාට් පෙන්වීමට වීම ය. අපේ වැරදි ඔවුන් පෙන්වා දෙන්නේ ඔවුන්ගේ අරමුණු මුදුන් පමුණුවා ගැනීමට විය හැකි ය. එහෙත් අපට ඉන් වාසි ගත හැකි නම් අප එයින් වාසි ගත යුතු ය.

කළමනාකරුවන් තමන්ට එල්ල වෙන විවේචනයන් සම්බන්ධයෙන් අනුගමනය කළ යුතු වන්නේ විවේචකයාට පහර දෙන පිළිවෙතක්ම නොවේ. විවේචනය වැරදි හදා ගැනීමට ලැබෙන අවස්ථාවක් ලෙස අප විසින් ගත යුතු ය.

ඒ නිසා මේ ශේෂ පත්‍රය දෙස නැවත බැලීම අපේ යුතුකමය. අපට එල්ලවෙන විවේචන දෙස සාධනීයව බැලීම අපේ යුතුකම ය.

එසේ කරන්නේ නම් අනාගතය යහපත් වනු ඇත්තේ ය.

කළ යුත්තේ හදිසි වැඩ ද වැදගත් වැඩ ද?


සමහර වැඩ හදිසි ය. එහෙත් වැදගත් නැත. සමහර වැඩ වැදගත් ය. එහෙත් හදිසි නැත.

සමහරු හදිසි වැඩ වලට මුල් තැන දෙති. ඊට පක්ෂව ඉදිරිපත් කරන තර්කය නම් වැදගත් වුව ද හදිසි නැත්නම් එය පසුවට කළ හැකිය යන්න ය.

ඒ අනුව ව්‍යායාම් කිරීම වැදගත් ය. එහෙත් හදිසි නැත. අසනීපයෙන් පසුවන මව බැලීමට යාම වැදගත් ය. එහෙත් හදිසි නැත. අද නොවේ නම් හෙට වුව ඇය බැලීමට යාමට පුළුවන. මෙසේ කල් දමන සමහර වැදගත් වැඩ කරන්නට වෙන්නේ ම නැත. ව්‍යායාම් නොකරන හේතුවෙන් ලෙඩ වී කලින් මිය යාමටත් වෙලාව හොයා ගන්නා විට මව මියගොස් තිබෙන්නටත් පුලුවන් නිසා ය.

කළමනාකරුවෙකු කළ යුත්තේ වැදගත් වැඩ ය. ඒ වැදගත් වැඩ හදිසිත් නම් ඒ වැදගත් වැඩ අතුරින් හදිසි ඒවාට වැඩි ප්‍රමුඛත්වයක් ලැබිය යුතු ය. එහෙත් වැදගත් වැඩක් පසුවට දා හදිසි වැඩ කිරීමේ ලොකු තේරුමක් නැත.

වැදගත් වැඩක් නැත්නම් පමණක් වැදගත් නොවන හදිසි වැඩකට අත ගැසිය හැකි ය. තමන් විසින් කළ යුතු වැදගත් වැඩ තිබේ නම් හදිසි වැඩ තමන් යටතේ ඉන්නා පළපුරුදු අයට පැවරිය හැකි ය.

එයින් අදහස් කරන්නේ වැදගත් වැඩ අන් අයට පැවරිය නොහැකි බව නොවේ. ඒවා පවරන්නේ නම් ඒවා වගකිව යුතු අයට පැවරීමටත් නිවැරදිව කෙරෙන්නේද යන්න අධීක්ෂණය කිරීමට  කාලය වෙන් කර ගැනීමත් කළ යුතු ය. ඒවායේ වගකීම තමන් දැරිය යුතු ය.

වැදගත් නැති හදිසිත් නැති වැඩ නවකයින් වැඩි දියුණු කිරීම අරමුණු කර ගෙන ඔවුන්ට පැවරිය යුතු ය. ඔවුන්ට ඒ කටයුතු කරගෙන යෑමට නිදහස ලබා දී අවසානයේ අගැයීමක් පමණක් කිරීමට කාලය ගත කිරීම යහපත් ය. ඒ වැදගත් නොවන හදිසි නොවන වැඩ පිළිබදව අවධානය යොමු කිරීම පිණිස නොවේ. නවකයින්ගේ වර්ධනය වැදගත් වැඩක් වන හෙයිනි.

අවසාන විශ්ලේෂණයේ දී මතක තබා ගත යුත්තේ කාලය ගැන ප්‍රශ්නයක් තිබෙන කළමනාකරුවන් වැදගත් හදිසි වැඩ පමණක් තමන් වෙත පවරාගෙන ඉතිරි සියල්ල අන් අයට පැවරිය යුතු බවත් එසේ පැවරීමේදී ඔවුන්ගේ පළපුරුද්ද හා වගකිව යුතු බව නිසි අයුරින් සැළකිල්ලට ගත යුතු බව ය.

රටේ නැති යහපාලනයක් ආයතනයක් තුළ ඇති කළ හැකි ද?


යහපාලනයක් සැම විටම නිදහසේ නිර්මාණයන් කිරීමට හා සැමට දායකත්වයක් සැපයීමට අවශ්‍ය පසු බිම රටක් තුළ මෙන්ම ආයතනයක් තුළ ද සකසන්නේ ය. ආයතනය තුළ වැඩ කිරීම ප්‍රියජනක දෙයක් බවට පත් කරන්නේ ය. සෑම කෙනෙකු තුළම ආත්ම අභිමානය ඇති කරන්නේ ය.

යහපාලනය තුළ නීතියේ ආධිපත්‍යය තහවුරු විය යුතු අතර නීතිය සැමට එකසේ ක්‍රියාත්මක කිරීමත් නීතියට අමතරව චර්යා ධර්ම පද්ධතියකින් ආයතනයේ හැම මෙහෙයවනු ලැබීමත් දක්නට ලැබේ. තනි පුද්ගලයෙකුගේ කල්ලියකගේ හෝ බහුතරයකගේ අභිමතය පරිදි නොව ආයතනයේ පිළිගත් ප්‍රතිපත්තිවලට අනුකූලව වැඩ කරන තැනක යහපාලනයක් ඇතැයි කියනු ලැබේ. එවැනි වටපිටාවක පුද්ගල නිදහස අගයෙන අතර බහුතරයෙන් පිටස්තර කුඩා පිරිසකගේ වුවමනාවන් ද සැළකිල්ලට ගැනේ.

ඒ අනුව යහපාලනය අප මුලින් කී නිදහසේ නිර්මාණ කිරීමේ හැකියාව ඇති කරන්නක් බව සහ ඉන් සැමට දායක විය හැකි වටපිටාවක් තනන බව ඔබ විසින් පිළිගන්නවා ඇත.

අප මතු කරන ප්‍රශ්නය නම් රටේ යහපාලනයක් නැති තත්වයක ආයතනයක් තුළ යහපාලනයක් ඇති කළ හැකි ද යන්න ය.

රජයේ ආයතන තුළ නම් එවැන්නක් ඇති කළ නොහැකි යයි බොහෝ දෙනෙක් කියනු ඇත්තේ ය. එයින් අදහස් කරන්නේ පුද්ගලික ආයතන තුළ එවැන්නක් පහසුවෙන් හැදිය හැකි බව ද?

ආයෝජනයක් කිරීමේදී ඒ සදහා අල්ලස් දීමට සිදුවේ නම් එසේ අල්ලස් දෙන්නට කටයුතු කරන ආයතනයක් තුළ ඔවුන් අල්ලස් නොගන්නේ වුව ද යහපාලනයක් ඇති කළ හැකි ද?

ආයතනයක් පවත්වාගෙන යෑම සදහා කප්පම් ගෙවීමට සිදුව ඇති තත්වයක එසේ කප්පම් ගෙවමින් ආයතනයක් පවත්වාගෙන යන කළමනාකරණයකට ඔවුන් කප්පම් නොගන්නේ වුව ද යහපාලනයක් ඇති කළ හැකි ද?

පොලීසිය නීතිය ක්‍රියාත්මක කිරීමේදී පැත්තක් ගන්නට ඉඩ තිබෙන තත්වයක ආයතනයේ කෙනෙකුගේ යම් අවනීතික කටයුත්තක් සම්බන්ධයෙන් තීරණයක් ගැනීමේදී කළමනාකරණය අසරණ නොවන්නේ ද? කළමනාකරණ තීන්දු ගැනීමේදී මේ තත්වය ද සැළකිල්ලට ගෙන තීන්දු ගන්නට සිදු වන්නේ නම් එවැනි තීන්දු වඩාත්ම සුදුසු තීන්දු වෙයි ද?

අප මේ නගන්නේ ප්‍රශ්න ය. ඒ ඔබට උත්තර සොයනු සදහා ය. සංවාදයක් අරඹනු සදහා ය. යහපාලනයෙන් තොර සමාජයක කළමනාකරුවෙකු මුහුණ දෙන අභියෝග ගැන ඔබගේ අවධානය යොමු කරනු සදහා ය. අපේ වැඩක් බලාකියාගෙන ඉන්නා බව කියන කළමනාකරුවන් හට වටපිටාවේ සිදුවන දේ සම්බන්ධයෙන් ඇස් පියා ගෙන දිගු කලක් සිටිය නොහැකි බවට අනතුරු ඇගවීම ද සදහා ය.

දේශපාලනය අපේ විෂය පථය නොවන බව ඇත්ත ය. එහෙත් එය දේශපාලනයන්ටම උරුම කර දී අපට කර හැරිය හැකි ද?

වෘත්තීය කළමනාකරුවන්ට ඒ සදහා මැදිහත්වීමේ දී ඇත්තේ සමාජ වගකීම පමණක් ද? ඊට එහා ගිය වෘත්තීය වගකීමක් ඔවුන්ට නැති ද?

ගොනාට ඉස්සරහින් කරත්තය තැබීම නොහොත් අනුපිළිවෙල වරද්දා ගැනීම


බොහෝ අය සන්නිවේදනයේ දී තොරතුරු ගොනු කරන අනුපිළිවෙල වරද්දා ගනිති.  මුලින් කිව යුතු දේ පසුවටත් අගට කිව යුතු දේ මුලටත් ගනිති. ඒ නිසා ම සන්නිවේදනය අසාර්ථක කර ගනිති.

මුලින් කිව යුතු දේ එක්කෝ ආකර්ෂණීය විය යුතු ය. නැතිනම් අනෙකාට පිළිගැනෙන දේ විය යුතු ය. අසන්නා අසන්නට කැමති දේ විය යුතු ය. ඔහු හෝ ඇය තේරුම් ගත් බව හා තේරුම්ගනිමින් ඉන්නා බව ඇගවෙන දේ විය යුතු ය.

අවශ්‍ය වන්නේ අපගේ අපේක්ෂාවන් ඉටු කරගැනීමට කලින්, අපේ අස්ථානය කියා සිටීමට කලින්, අනෙකා සමග යහපත් සම්බන්ධයක් ඇති කර ගැනීම ය.

අසන්නාගේ අස්ථානය වැරදි වුව ද ඔබ ඔහු හෝඇය හා එකග නොවුවද එය එක එල්ලේ පල නොකළ යුතු ය. අනෙකා එම අස්ථානයට ඒමට සාධාරණ හේතු තිබිය හැකි ය. ඒවා දක්වමින් ඔහු/ඇය තේරුම් ගැනීමට උත්සහ ගත යුතු ය. එසේ තේරුම් ගැනීමට උත්සහ ගනිමින් ඉන්නා බව දැන්විය යුතු ය.

අනෙකා විසින් හිතාමතාම කරන ලද වැරැද්දක් සම්බන්ධයෙන් යෙදෙන සන්නිවේදනයක දී පවා අසන්නාට ඔහු හෝ ඇය වැරදි යැයි මුහුණට දමාගසා කියන්නේ නැතිව අසන්නාට තමන්ගේ ක්‍රියාව වැරදි යැයි ඒත්තු යන ආකාරයට හා ඒ ගැන ඔහුට හෝ ඇයට පසුතැවීමක් ඇතිවන ආකාරයට කරුණු ඉදිරිපත් කළ යුතු ය. ඔහු හෝ ඇය වැරදි යයි නොකියා ඔහු හෝ ඇය වැරදි වන්නේ ඇයි ද යන්න පෙනෙන ආකාරයට කරුණු කියා සිටිය යුතු ය.

විකල්ප පිළිබදව අවධානය යොමු කළ යුත්තේ ඉන්පසුව ය. නිවැරදිව කළ යුතු ආකාරය පෙන්වන උදාහරණ ගෙන ආ යුත්තේ ඉන්පසුව ය. ආදර්ශණ ඉදිරිපත් කළ යුත්තේ ඉන් පසුව ය.

ඉන්පසුව අවශ්‍ය තරම් තොරතුරු සපයමින් තර්කයන් ගොනු කරමින් අනුක්‍රමයෙන් වඩා නිවැරදි ආකාරය කුමක්ද යන්න පිළිබද නිගමනයකට එළඹීමට උත්සහ කළ යුතු ය. ඒ හැම පියවරකදීම අසන්නාට පිළිවදන් දීමට ඉඩ හසර ලබා දිය යුතු ය. නිගමනයට එළඹිය යුත්තේ ඔහු හෝ ඇය සමගය.

අවසාන නිගමනයට එන විට විකල්ප සියල්ල සළකා බලා ඇති බවට වග බලා ගත යුතු ය. නිගමනයට අභියෝග කළ හැකි විකල්පයක් නැති බවට ඒත්තු ගන්වා තිබිය යුතු ය.

අවශ්‍ය වන්නේ සන්නිවේදනය අවසානය වන විට ඔහුට හෝ ඇයට මගහැර යා නොහැකි නිගමනයකට දෙපාර්ශවයම එකතුව එළැඹ තිබීම ය.

සමහර විට ඔහු හෝ ඇය මුලින් සිටි අස්ථානයට මෙන්ම ඔබ මුලින් හිතා සිටි අස්ථානයට ද වඩා නව අස්ථානයකට දෙපාර්ශවයම එක්ව පැමිණ තිබිය හැකි ය. සන්නිවේදනය සාර්ථක යැයි කිව හැක්කේ එවිට ය.

ඉහත අනුපිළිවෙල අනුගමනය නොකර අනෙකා වැරදි හා තමන් හරි යැයි ඔප්පුකිරීමට කරන සන්නිවේදනයක ප්‍රතිඵලය සන්නිවේදනය නැවත පණ ගැන්විය නොහැකි ලෙස මරා දැමීම ය.