නොසැලී සිටීමේ ධීර ගුණය


අල්ලස් නොගන්නා කෙනෙකුට අල්ලස් ගත්තේ යැයි චෝදනා කිරීම ඔහු හෝ ඇය අස්ථාවර කළ හැකි සාර්ථක උපක්‍රමයකි. බොරු නොකියන කෙනෙකුට බොරු කාරයා යයි කීම ද වෙනත් ගැහැණියකගේ පහස නොපතන කෙනෙකුට ගැහැණු සොඩෙකැයි කීම ද එවැනිම උපක්‍රමයන් ය. නිලය අල්ලා ගහනවා යයි කියන්නේ මේ කාරණයට ම ය. වැඩි මනත් කරදරයක් නැතිව ප්‍රතිවාදියා මෙල්ල කිරීමේ හැකියාව නිලය අල්ලා ගැහූ විට ලැබේ.

එයින් අදහස් කරන්නේ ඔබ කවදාවත් නොකරන ක්‍රියාවක්ම කරනවා යැයි අභූත චෝදනාවක් ඔබ වෙත එල්ල කිරීමෙන් වෙන කිසිම චෝදනාවකටත් වඩා හොඳින් ඔබව අස්ථාවරව කළ හැකි බව ය.

එ නිසාම එවැනි දෙයක් ඔබ ඔබේ ප්‍රතිවාදියෙකුගෙන් එල්ල වෙතැයි අපේක්ෂාවෙන් සිටිය යුතු ය. ඔබව පාලනය කිරීම සඳහා ඔහු සතුව නැතැයි ඔබ සිතූ එහෙත් ඔහු සතුව තිබෙන ඒ අප්‍රමාණ ශක්තිය ඔබ වෙත එල්ල වීමට ඉඩ තිබේ.

ඔබ එවැන්නක් බලාපොරොත්තුව නොසිටිය හොත් ඔබට අත්වන්නේ දුර්භාග්‍යයකි. සිදු විය හැකි නරකම දෙය ඔබ අස්ථාවර වීම ය. කෝප වීම ය. මේ අභූත චෝදනාවෙන් ගැලවෙන්නට මං සෙවීම ය. ඔබ එසේ නොවන බව ඔප්පු කිරීමට කළ හැක්කේ කුමක් දැයි සෙවීම ය.

දැන් එළඹෙන්නේ ප්‍රතිවාදියාගේ මොහොත ය.ඒ ඔබ ඔප්පු කිරීමට ගන්නා ක්‍රියාමාර්ගය තුළ ප්‍රතිවාදියාට අවශ්‍ය දේ තිබෙන නිසා ය.

අහවල් තැනැත්තාට මාරුවක් නොදෙන්නේ ඔබ ඔහුගෙන් අල්ලසක් ලබා ගෙන ඇති නිසා යැයි ප්‍රතිවාදියා කියන විට ඔබට ඇති එක ගැලවීමක් නම් ඒ අහවල් තැනැත්තා මාරු කර එම චෝදනාවෙන් ගැලවීම ය. සමහරු චෝදනාව කෙතරම් නුරුස්සන්නේ දැයි කිව හොත් එයින් ගැලවීමට ප්‍රතිවාදියාගේ උගුලට ම පනින්නෝ ය.අහවල් තැනැත්තා මාරු කරන්නේ ය.

ඒ වෙනුවට ඔබ කළ යුත්තේ නොසැලී සිටීම ය. ඔබේ ක්‍රියාව විනිශ්චය කිරීම වෙන කෙනෙකුට පැවරීම ය. අපක්ෂපාත කෙනෙකුට පැවරීම ය. ඔබට ඉහළින් ඉන්නා කෙනෙකුට නැතිනම් මණ්ඩලයකට පැවරීම ය. මිනිසුන්ගේ විශ්වාසය දිනාගෙන සිටින වෙනත් කෙනෙකුට පැවරීම ය. ඔහුගේ /ඇයගේ හෝ මණ්ඩලයේ අදහස ලැබෙන තෙක් මුවින් නොබැන සිටීම ය. නොසැලී සිටීම ය.

බුදුන්ටත් ස්ත්‍රී දූෂණ චෝදනාවන් පැමිණි නිසා මෙවැනි චෝදනා අරුමයක් නොවේ. එක් අතකට චෝදනා පැමිණෙන්නේම ඔබ සැළකිය යුතු බලපෑමක් කර ඇති නිසා ය. පුංචි මිනිසුන් ගැන මිනිස්සු කරදර නොවෙති. ඔබ ගැන ඔවුන් කරදර වන්නේ ඔබ ලොකුවට වැඩී ඇති නිසා ය.

ලොකුවට වැඩෙන හැම කෙනෙක්ම නොසැලී සිටීමට ඉගෙන ගත යුත්තේ ය. එය නායකයෙකු සතු ධීර ගුණයකි.

ඒ සඳහා අවශ්‍ය එක් වැදගත් දෙයක් නම් දැනුම ය. ඔබ මෙල්ල කරන්නට ප්‍රතිවාදියෙකු විසින් කුමන උපක්‍රම භාවිතා කළ හැකි දැයි යන්න පිළිබඳ දැනුම එහි දී විශේෂ වන්නේ ය. ඔබ මැකියාවෙලිගේ ‘ද ප්‍රින්ස්‘ කියවිය යුතුව ඇත්තේ ඒ නිසා ය. හිට්ලර්ගේ, ස්ටාලින්ගේ හා මැරයන්ගේ චරිතාපදානයන් කිව යුතුව ඇත්තේ ඒ නිසා ය.

ඒ සඳහා අවශ්‍ය අනෙත් වැදගත් දෙය නම් අට ලෝ දහම (ලාභ-අලාභ, යස-අයස, නින්දා-ප්‍රසංසා, සැප-දුක) ඉදිරියේ කම්පා නොවී සිටීමට ඔබේ සිත පුරුදු පුහුණු කිරීම ය.

මේ කරුණු සම්පූර්ණ කිරීමට උනන්දු වීමට වෙහෙසීමට අකමැති අය නායකයන් නොවිය යුත්තේ ය.

Advertisements

මිලදී ගැනීමේදී අපි වැටෙන බොරු වලවල්


මිල වැඩි ද? එහෙනම් හොද වෙන්නට ඕනෑ

යම් දෙයක් මිලට ගැනීමේ දී අපට ඒ ගැන සියලු තොරතුරු ලබා ගත නොහැකි ය. ලස්සන දවටනයක බහා ඇත්නම් එහි මිල වැඩි නම් එහි අන්තර්ගතය හොද යැයි අපි සිතමු. එය කෙනෙකු ලස්සන නම් ඔහු ගුණවන්ත යැයි සිතනවා වැනි ය. නිගමනයකට බැසීම සදහා වෙනයම් නිර්යායකයක් නොමැති වූ විට තිබෙන කිසියම් හෝ නිර්ණායකය එල්ලීමට අපට සිදු වේ.

එයා අපට කළේ උදව්වක්. ඔහුට හෝ ඇයට ප්‍රති උදව්වක් කළ යුතු ය.

මෙය යහපත් මිනිසෙකුගේ සිතිවිල්ලක් බව හැබෑ ය. එහෙත් සුපිරි වෙළද සැලක ඔබ වෙත නොමිලේ පිරිනමන බැදපු ඇල කැබැල්ලක් නිසා වැඩි මිලට බැදපු අල පාර්සලයක්ම ගැනීමට එය ඔබ පොළඹවන්නේ නම් එතැන ගැටළුවක් තිබේ. එහෙත් අපි අල කැබැල්ල රස බැලීමට පෙළඹෙන අතරේම ප්‍රති උපකාරයක් ලෙස අල පාර්සලයම ගැනීමට පෙළඹෙමු. වැරැද්ද කාගේ ද?

සේල්! සේල්! සේල්!

වචනය ඇසූ පමණින් අපට දැනෙන්නේ වාසියක් එතැන තිබෙන බව ය. එහෙත් බොහෝ අවස්ථාවල අපට සිදුවන්නේ අමාරුවේ වැටීමට ය. එක්කෝ වෙනදාටත් වඩා වැඩි මිලක් ගෙවන්නට ය. එහෙමත් නැතිනම් විකුණන්නට අපහසු බඩුවක් විකුණා ගන්නට දායක වීමට ය.

අහවල් දින තෙක් පමණයි! අද පමණයි!

ලොකු ලාභයක් ලැබීමට ඇති අවස්ථාව මග හැරිය යුතු ද? අවශ්‍යම නොවුනත් කවදා හෝ අවශ්‍ය වන්නට ඉඩ තිබෙන යමක් මෙසේ මිලට ගෙන තබා ගත යුතු ද? එහෙත් මේ අවසාන නිවේදනයට යටවන අය බොහෝ ය.

සීනි අද රු 80 ට!

සීනි නම් රු 80 ය. කෙනෙකු සීනි ගන්නට පමණක් කඩේකට යන්නේ නැත. සීනි 80 ට ගන්නා ඔහු තව රුපියල් දෙතුන් දාහක බඩු ද ගනී. ඒවාත් ලාභ ද නැත් ද යන්න සොයා බැලීමක් ඔහු නොකරයි. ලාභෙට ලැබුනු සීනිවලින් ඔහු තෘප්තිමත් ය.

තොග ඩිස්කවුන්ට් වලට අසු වීම

අපට ගන්නට අවශ්‍ය වන්නේ එකකි. එහෙත් තුනක් ගත්තොත් එකක් වැඩි පුර ලැබේ. ගනුදෙනුව නරකම නැත. එහෙත් අප ඊට යටත් විය යුතු ද? එකක් වෙනුවට හතරක්! කල් ඉකුත් වන ද්‍රව්‍යයක් නම් අපි අමාරුවේ ය. එක්කෝ අධික පරිභෝජනයට අප හසුවීමට ද නැතිනම් එය තෑග්ගක් බවට පරිවර්තනය කිරීමට ද එසේත් නැතිනම් කුණු බක්කියට තල්ලු කිරීමට ද අවසානයේ සිදු වෙයි.

හෙට ඕනෑකමත් ආවරණය වන්නට අද මිලට ගැනීම

යමක අඩි දෙකක් අද අප කරන්නට යන වැඩේට ඇති ය. එහෙත් අඩි දෙකක් ගන්නවාට වඩා සම්පූර්ණ දිග ගැනීම ලාභ ය. හෙට ඕනෑකමකට ඉතිරි කර ගත හැකි නිසා සම්පූර්ණ දිගම මිලට ගැනීමට අපි පෙළඹෙමු. එය ගබඩා කිරීමට ඉඩ අවශ්‍ය වේ. එය නැවත සොයා ගත හැකි පරිදි පෙනෙන ලෙස තැබිමේ අභියෝගයට මුහුණ දෙන්නට සිදු වේ. පසු දවසක එය සොයන්නට යන වෙහෙස එය නැවත මිලදී ගැනීමට යන වෙහෙසට වඩා වැඩි වන්නට ඉඩ තිබේ. මිලදී ගන්නා වෙලාවේ අපට ඒවා මතක් නොවේ.

ඉහත සදහන් එක ද කාරණයක වත් වාසියක් නැතැයි මෙයින් අදහස් නොවේ. එහෙත් ඒ හැම තැනම වැරදි තීරණයකට බැසීමේ ඉඩක් ඇතැයි මතක තබා ගැනීමෙන් ඔබටත් ඔබේ ආයතනයටත් සම්පත් ඉතිරි කර ගත හැකි ය.

තීරණ ගැනීමේදී අප වැටෙන බොරුවලවල්


වැඩි දෙනෙක් හිතන්නෙ එහෙමයි. ඒ කියන්නෙ ඒක හරි වෙන්නට ඕනෑ.

අප පුරුදුව ඇත්තේ එසේ සිතීමට ය. එසේ වුව ද වැඩි දෙනෙක් හිතන නිසා යමක් නිවැරදි වන්නේ නැත. අපට මොළයක් දී තිබෙන්නේ අපට හිතන්නට ය. වැඩි දෙනෙක් හිතන දේ දෙස බලා තීරණ ගන්නේ නම් එවැනි මොළයක් අපට ඇත්තේ කුමකට ද?

එයා ටිකක් මං වගේ. එයා හරි හොද කෙනෙක් වෙන්නට ඕනෑ.

අප අප වගේ අයට කැමති ය. එහෙත් ඔවුන් එක් විදිහකින් අපට සමාන වූ පලියට අන් සියලු විදිවලින් අපට සමාන යයි සිතීම වැරදි ය.

එයා කැමතියි තිස්ස අබේසේකරගෙ චිත්‍රපටි වලට. මාත් හරියට අගය කරන චිත්‍රපටි අධ්‍යක්ෂවරයෙක් තිස්ස අබේසේකර. එයා කියපු අනිත් අදහසුත් මං හිතන්නෙ ගොඩක් නිවැරදි යි.

කෙනෙකුගේ එක් අගය කිරීමක් නිවැරදි වූ පලියට ඔහු අගය කරන සියලු දේ යහපත් යැයි ගත හැකි ද? එසේ සිතන්නේ ඇයි දැයි ගැටළුවක් වුව ද අප සිතන්නේ එසේ ය.එක් අදහසක් නිවැරදි වීම මත අනිත් සියලු අදහස් නිවැරදි යැයි ගත නොහැකි ය. එක් ප්‍රශ්නයක දී නිවැරදි අස්ථානයක් ගන්නා අයෙක් තව ප්‍රශ්නයක දී ඉතාම දුර්වල අස්ථානයක් ගන්නට පුලුවන.

මං අහල තියෙන්නෙ වැඩිම අනුහස් තියෙන්නෙ කන්දෙ දේවාලෙ කියල. මං හිතන්නෙ ලංකාවෙ වැඩි දෙනෙක් එහෙම තමයි විශ්වාස කරනව ඇත්තේ.

මා අසා තිබෙන්නේ මට මුණ ගැහුණු අයගේ කතා ය. කන්දෙ විහාරය කියන්නේ හොර ගුහාවක් යැයි කියන අය ද සිටිති. ඒ බව මා ඇසුවේ පසු කාලෙක ය. එහෙත් ඒ වනවිටත් මා සිතා සිටියේ බොහෝ දෙනෙකු එසේ විශ්වාස කරන බව ය. මට මුණ ගැසෙන අය වැඩි දෙනෙක් කියූ පමණින් එය බහුතරයේ මතය යැයි මට නිගමනයකට එළඹීමට හැක්කේ කවර පදනමක් මත ද?

ඊයේ පෙරේදාත් මං දැක්ක මිනිහ රෑ වෙනකම් ඉන්නව. කැප වෙල වැඩ කරන මිනිහෙක්.

අපට වඩාත් මතක තිබෙන්නේ මෑතක සිදු වූ දේ ය. ඒ නිසාම අප ගන්නා තීන්දු සියලු තොරතුරු මත නොව මෑත තොරතුරු මත පදකම් වේ. එය යථාර්තයම නොවිය හැකි ය.

මිනිහ හත හමාරට ඉස්සෙල්ල ඔෆිස් එකේ. කලට වෙලාවට වැඩ කරන මිනිහෙක්.

අපට සන්දර්භය විමසන්නට අමතක වේ. සමහර විට ඔහු හත හමාර වන විට කාර්යාලයේ පෙනී සිටින්නේ දරුවා පසාලට ඇරලීමෙන් පසු කරන්නට යමක් නැති නිසා ය.

මේ නිසා අප ගත් තීරණ දෙස අපටම විචාරාත්මකව බැලිය හැකි නම් හොද ය. නැතහොත් වෙන්නේ හරි යැයි හිතාගෙන වැරදි තීරණ ගැනීම ය. අමාරුවේ වැටීම ය.

කදු නගින්නන්ගෙන් කළමනාකරුවන්ට පාඩමක්


කදු නැගීම අමාරු ය. දිවි මකුළුවන් නිසා අල්ලා ගැනීම සම්බන්ධයෙන් ගහක් ගැන විශ්වාසය තැබිය නොහැකි ය. පහසුවෙන් ගැලවෙන නිසා පය තැබීමට ගලක් ගැන විශ්වාසය තැබිය නොහැකි ය. ඒ නිසා මේ සදහා ධෛර්ය හා නිර්භීතභාවය පමණක් ප්‍රමාණවත් නොවේ. උපාය මාර්ගික දක්ෂතාවය ද ඊට අවශ්‍ය ය.

සමහර විට පය ගැසුවොත් බුරුල්වී ගැලවෙන බව දැන දැන ගල් මත අඩි තැබිය යුතු ය. ඒ ඊට වඩා ශක්තිමත් තැනකට පැන ගැනීමේ තාවකාලික අඩිතාලමක් ලෙස සළකා ගෙන ය.

තත්පර ගණනක් ඇතුළත ගල බුරුල්වී ලිස්සා යෑමට පෙර ඊළග ශක්තිමත් නවාතැන වෙත පැමිණිය යුතු ය. බුරුල් ගල අඩිය තැබිය හැකි පරිපූර්ණ නවාතැනක් නොවෙන බව දැන දැනම ඒ මත අඩිය තැබීම පහසු නැත. එහෙත් එය කළ යුතු ය.

මේ කතාව මා හා කීවේ මගේ ව්‍යාපාරික මිතුරෙකි. ඔහු සිය ව්‍යාපාරය ආරම්භ කරන්නට ප්‍රථමයෙන් භුගර්භ දෙපාර්තමේන්තුවට අනුයුක්ත වැඩ කළ අයෙකි. කදු නැගීමේ කාර්යයේදී ඔහු උගත් දෑ ඔහු සිය ව්‍යාපාරික උපායමාර්ග සකසා ගැනීම සදහා භාවිතා කරන්නේ ය.

කන්දක් කෙලින් නැගීම අමාරු ය. එහෙත් වටරවුමක් ගැසීමෙන් කදු මුදුනට ඊට ඉක්මණින් ලංවිය හැකි ය. කෙලින් කදු නැගීමට තනන්නෝ අගාධයන්ට වැටී නැසෙති. ක්‍රම ක්‍රමයෙන් වටයක් ගසා මුදුනට ලගා වෙන්නන් කල් වේලා ගත්ත ද අවසාන ඉලක්කයට ලං වන්නෝ ය. කදු නැගීමේ මේ අත්දැකීම ද අපට අගනා පාඩමක් කියා දෙයි. ඒ ඉවසිල්ලෙන් යා යුතු මග තෝරාගන්නා ලෙස ය. ඉලක්කයෙන් අන්ධ නොවන ලෙස ය.

කදු නැගීම සම්බන්ධයෙන් අත්දැකීම් ඇති අයට අපෙන් ආරාධනාවක් තිබේ. කදු නැගීමේ අනුගමනය කළ යුතු සුක්ෂම උපා අප සමග බෙදා ගන්නා ලෙස ය. එයින් කළමනාකරණ උපාය මාර්ග සකසා ගැනීමට මගක් විවෘත කර ගැනීම අපේ අරමුණ ය.

බොහෝ දෙනෙක් ඉගෙන ගන්නට හදන්නේ පොත් වලිනි. එහෙත් ජීවිතය අපට නොමිලේ පාඩම් උගන්වන බව ඒ අය අමතක කරති.

එහෙම කිව්වහම හිතෙන්නේ පොත් කුමකට ද කියා ය. එහෙම බැලුවහම මෙවැනි බ්ලොග් සටහන් වලින් ද වැඩක් නැත.

අනෙක් අතට ජීවිතයෙන් දෙන එහෙත් අපට මගහැරුණු පාඩම් පවා අපට මුණ ගස්වන්නේ පොත් ය. මෙවැනි ලේඛනය. එහෙම බැලුවහම පොතුත් ජීවිතයත් අතරින් එකක් තෝරා ගැනීමේ තේරුමක් නැත. කදු නගින්නන්ගෙන් තවත් උපා ලැබුනොත් ඒවා ගැන කියන්නට තවත් සටහනක් වෙන් කිරීමට අප කැමති ය.

උපා දන්නා නායකයෝ අපායේ නොවැටෙති ද?


සමහර නායකයින් කැමති මිනිසුන් සමග මිත්‍රශීලීවීම හරහා ඔවුන් දිනාගෙන ඒ හරහා ආයතනයේ ඉදිරිමග සකසා ගැනීමට ය. ඔවුහු තම අනුගාමිකයන්ගේ හා හිතවතුන්ගේ පමණක් නොව සමහර විට විරුද්ධවාදීන්ගේ පවා උපන් දිනයකදී කේක් එකක් යවන්නට ද සුභපැතුමක් පිරිනමන්න ද මගුලට අවමගුලට දානයට සහභාගී වෙන්නට ද කාලය වැය කරන්නෝය. ඔවුහු තම අනුගාමිකයන්ගේ දරුවන් පවා හුරතල් කරන්නට ද ඔවුන්ගේ අම්මා තාත්තා සමග පවා සුහදශීලි වෙන්නට ද කටයුතු කරති. ඒ ඇතිකරගන්නා මිත්‍රත්වය හරහා තමන්ට ලැදි පිරිසක් බිහිකර ගන්නා අතර ඒ අය තම අරමුණ වෙනුවෙන් වැඩ කිරීමට ඒ හරහා කැප කරවා ගැනීමේ දක්ෂ ය.

දෙවැනි වර්ගයට අයත් නායකයෝ වඩාත් වැඩි අවධානය යොමු කරන්නේ රාජකාරියට ය. අද  කිරීමට ඇති කාර්යයන් ගැන ය. ඔවුන් ඒ කාර්යයන් කරන තුරු පසු විපරම් කිරීමේ නිරත වෙති. ඔවුන්ගේ මූලික ඉලක්කය වැඩ ය. මෙසේ වැඩ ගැන තමන් දක්වන අධික උනන්දුව නිසාම වැඩ කිසියම් මට්ටමක කර ගැනීමේලා ඔවුහු සමත් වෙති.

තුන්වෙනි වර්ගයට අයත් නායකයින් වඩාත් කැමති ආයතන ගොඩ නැගීමට ය. ආයතනික පද්ධති ක්‍රමවේද යාන්ත්‍රණ ආයතනික ව්‍යුහයන් හා ක්‍රියාවලි සකස් කිරිමට ය. ඒවා නිසි ලෙස සංවිධානය වී ඇත්නම් රාජකාරි බොහෝමයක් ඉටු කර ගත හැකි වෙතැයි ඔවුහු විශ්වාස කරති.

මේ එක් එක් නායකත්ව උපාය මාර්ගයේ ශක්තීන් මෙන්ම දුර්වලතා ද තිබේ. අප කැමති පාඨක ඔබ ඒවා ගැන ලියනු දැකීමට ය.

ලංකාව තුළ අප වඩාත් බහුලව දකින්නේ පළමු වර්ගයට අයත් නායකයින් ය. ඊළගට වඩාත් දකින්නේ දෙවැනි වර්ගයේ නායකයින් ය. වඩාත් දුර්ලභ තුන්වෙනි වර්ගයේ නායකයින් ය. අපේ දුර්භාග්‍යයන්ට එයත් හේතුවක් දැයි කල්පනා කර බැලීම වටින්නේ ය.

මේ ගැන වැඩිදුරටත් ඔබේ අදහස් ද සමගින් සාකච්ඡා කිරීමට අපි අපේක්ෂා කරමු.