සියල්ල ගනුදෙනුවකට හිලව් කළ කල!


දානයේ ආනිසංශ ගැන දන් ලබන අය කතා කරන විට දැනෙන්නේ තරමක අපුලකි. එසේ වුව ද දානයේ ආනිසංශ කවරේදැයි අපට කතා කිරීමට සිදුව ඇත්තේ නොදී ගන්නට බැරි යැයි අප විසින්ම පසුගිය සටහනේ ලොකුවට කී බැවිනි.

නොදී ගන්නට බැරිවා සේම නොගෙන දීමට බැරි ය. ඒ නිසා ගන්නට බලාගෙන දිය යුතු ය. ආනිසංශ ගැන හොයන්නේත් කියන්නේත් ඒ නිසා ය.

බැලු බැල්මට එය ජුගුප්සා ජනක ය. දෙන්නේ ගන්න බලා ගෙන නම් එතැන ඇත්තේ සැබෑ දීමක් දැයි කෙනෙකුට ඇසිය හැකි ය.

දෙන අය ගන්න විදිහක් ද කල්පනා කළ යුත්තේ ගන්නේ නැතිව දිගින් දිගටම දෙන්නට බැරි නිසා ය. දානය පිළිබඳ ජනප්‍රිය මතයට එකග නොවෙන මුත් තිත්ත ඇත්ත එය ය.

ගන්න වැඩපිළිවෙළක් ඇතිව දෙනවාට අමතරව දෙන්නේ කාට ද යන්න ගැන ද විමසිලිමත් විය යුතු ය. නොදී මග හැරිය යුතු කීප දෙනෙක් සිටිති. ඒ හිගන්නන් මං කොල්ල කරුවන් හා හොරුන් ය. ඒ උන් ගැනීමම ජිවිතය කර ගෙන ඉන්නා නිසා ය.

දිගින් දිගට දීමෙන් දුප්පත් වන්නේ දෙන තැනැත්තා පමණක් නොවේ. ලැබෙන තැනැත්තා ද දුප්පත් වේ. ලැබෙන නිසා උත්පාදනයට ඔහු/ඇය උත්සුක නොවන බැවිනි. දීම නිසා සිදුවන්නේ ලබන තැනැත්තා පොහොසත් වීමක් නොව තව තවත් දුප්පත් වීමක් නම් දීම වහා නවතා දැමිය යුතු ය.

දෙන්නේ මාළුවෙක් ද මාළු ඇල්ලීමට බිලී පිත්තක් ද යන වග ද කල්පනාවට ලක් කළ යුතු ය. පළමුවැන්න තාවකාලික ය. එයින් සිදුවන්නේ දිගින් දිගටම දීමේ වැඩසටහනකට සෙට් වීමට ය. දෙවැන්න බඩගින්නට තිරසාර විසදුමක් වීමට හැකි ශාක්‍යතාවයකින් යුක්ත ය.

තිරසාර විසදුමක් යැයි නොකියා එවැනි විසදුමකට ශාක්‍යතාවයක් තිබේ යැයි කීවේ බිලිපිත්තක් දුන්නහම සමහර හිගන්නන් කරන්නේ එයින් මාළු බාගන්නේ නැතිව එය විකුණා දැමීම නිසා ය. එහෙම උන්ට බිලී පිත්තක්වත් දිය යුතු නැත.

මේ කියන කාරණා කෙනෙකු යොමු කරන්නේ හැම දෙයක්ම ගනුදෙනුවක් හැටියට ගෙන කිරීමට නම් එයින් ද ඔහුට / ඇයට අමාරුවේ වැටීමට සිදු වේ.

සමහර අවස්ථාවල ආපසු ලැබෙන්නේය යන්නට පූර්ණ සහතිකයක් නොමැතිව දිය යුතු වේ. ඒවාට අප කියන්නේ ආයෝජන කියා ය.

ආයෝජනවලින් කොටසක් නැවත පොලිය සමග ලැබෙන අතර තව කොටසක් අපට අහිමි වේ. ඒ නිසාම ඒ අවදානම ගන්නට අකමැති අය ආයෝජනයෙන් වැළකී ගනුදෙනුවලට පමණක් යොමු වේ. පළමු කොටස ව්‍යාපාරිකයන් වන විට දෙවැනි කොටස වැටුප් ශ්‍රමිකයන් බවට පත් වේ.

ආයොජන කරන්නේ ව්‍යාපාරවල පමණක් නොවේ. අප මිනිසුන් සම්බන්ධයෙන් ද ආයෝජනයන් කරමු. යහළුවෙකුට කරදරයක දී උදව් දෙන කෙනෙකු කරන්නේ ද ආයෝජනයකි. යහළුවා කිසි දිනෙක එයට ප්‍රතිඋපකාරයක් නොකරන්නට පුළුවන. ඒ අවදානම අප බාර ගත යුතු ය.

ආයෝජනය කරන ව්‍යාපාරිකයන් අපේ අගැයීමට පාත්‍ර විය යුත්තේ උන් ලැබීම ගැන පූර්ණ සහතිකයක් නැතිව අත් හැරීමට තරම් නිර්ලෝභී නිසා ය. මිනිසුන්ට යහළුවන්ට උදව් කරන්නන්ට ව්‍යාපාරිකයන් සමාන කිරීමට මා කැමැත්තේ මේ පොදුගුණය නිසා ය.

එයින් ප්‍රදර්ශනය කරන අත්හැරීම බොහෝ අයට කළ හැකි දෙයක් නොවේ. වැටුප් ශ්‍රමිකයන් අප අතර වැඩියෙන් ද ආයෝජකයන් අඩුවෙන් ද ඇත්තේ අප බොහෝ දෙනෙකුට අත හැරීමට බැරි බැවිනි.

ආයෝජනයන් අවදානම් බැවින් ආයෝජනය කළ යුත්තේ ඒ අවදානම දැන ගෙන ය. අත්හැරීමට හිත හදා ගෙන ය.

එතෙකුදු වුව ද දිගින් දිගට දානයේම නියැලීමෙන් අවදානම් ගැන වෙස්සන්තර කෙනෙකු වීමේ අවසානය දෙන්නට දෙයක් ඉතිරි නොවීම ය. එය තිරසාර ව්‍යාපාරයක් නොවේ. අවසානයේ සිදුවන්නේ අඹුව ද දරුවන් ද අත් හැරීමට ය. ජූජක බමුණෙකුට පාවා දීමට ය. බුදුවන්නට පෙරුම් පුරනා කෙනෙකු නොවේ නම් ඔබ ඒ මග නොගත යුතු ය.

ඒ නිසා දීම කළ යුත්තේ දැන ගෙන ය. දෙන්නන් වාලේ දීමත් නොදී සියල්ල රදවා ගැනීමත් දෙකම එකසේ අයහපත් ය. ගැනීම ගැන පමණක් නොව දීම ගැනත් නිසි අවබෝධයක් කළමනාකරුවෙකුට තිබීම ආයතනයේ ඉදිරියට මෙන්ම පැවැත්මට ද එකසේ වැදගත් ය.

Advertisements

මස් රාත්තලම ඉල්ලා සිටින රජයේ විගණන ෂයිලොක්ලා!


ෂයිලොක්ට මස් රාත්තලම ඕනෑ විය. අපේ රටේ නිලතල හොබවන බොහෝ දෙනෙක් ෂයිලොක්ලා ය. ඔවුහු ද මස් රාත්තලම ඉල්ලා සිටිති.

එක්තරා අමාත්‍යංශයකින් නිකුත් කරන ලද චෙක්පතක් ගැනීම සඳහා යන කෙනෙක් ආයතනයේ සීල් එක ද ගෙනා යුතු ය. ඒ සීල් එක වවුචරයේ සටහන් නොකර චෙක් එක නිකුත් කරන්නේ නැත. චෙක්පත ලියුම රැගෙන එන නම් සඳහන් තැනැත්තාට බාර දෙන ලෙස උපදෙස් සහිත ආයතනයේ නිල ලිපියක් ඉදිරිපත් කළ ද ඔවුන් එය පිළිගන්නේ නැත. එය වවුචරයට අමුණන්නේ නම් සීල් එකෙන් කරන කාරියම එයින් කෙරෙන්නේ ය. ඒ වුනාට ඔවුහු ඉන් සෑහීමකට පත් නොවෙති.

මේ සියල්ල අවශ්‍ය වන්නේ කුමකට ද? වෙනත් කෙනෙක් අතට චෙක්පත පත්වීම වළක්වන්නට ය.

නැත. මෝඩ විගණන නිලධාරියෙකුගෙන් බේරීමට ය. ප්‍රශ්න කළ විට අසන්නට ලැබෙන්නේ ඒ උත්තරයයි. එතකොට සිදුවන්නේ ෂයිලොක් නැතිවීම නොව ෂයිලොක් විගණන නිලධාරියාට මාරු වීම ය. මෙසේ ෂයිලොක් ලා බිහිවීමට හේතුව කුමක් ද?

හේතුව හොයන්නට තරම් වටින්නේ ය. එක හේතුවක් නම් මෝඩකම ය. අනෙක උද්ධච්ඡ කම ය. උන් නිවුන් සොහොයුරන් ය.

ෂයිලොක්ලා තුරන් කළ හැකි නම් අපේ ජීවිත මීට වඩා පහසු වන්නේ ය.

විගණන නිලධාරීන්ට මුලින්ම ඉගැන්විය යුත්තේ නිහතමානිත්වය හා සංවේදීත්වයයි. විගණනය ආ යුත්තේ ඊළගට ය.

විගණන නිලධාරීන් ගැන කීවේ අදාළ සිද්ධිය නිසා ය. ඇත්තටම ඒ අනුපිළිවෙළ අදාළ වන්නේ විගණන නිලධාරීන්ට පමණක් නොවේ. බලය දරන සැමට ය. නිලය දරන සැමට ය.

එසේ වූ දිනක නීතිය තඩි බෑමට පොල්ලක් වෙනුවට ආරක්ෂාවට කුල්ලක් වනවා ඇත. කරුමය නම් මිනිසුන් ආරක්ෂාවට මුවා වීම සළකන්නේ බයගුළු කමක් ලෙස වීම ය. ඊට ප්‍රතිපක්ෂව තඩිබෑමට නොබියව ඉදිරියට යෑම සළකන්නේ නිර්භීත කමක් ලෙස ද වීම ය. ඒ නිසාම සියල්ල නැවත අර්ථ විවරණය කළ යුතු ව තිබේ. විශේෂයෙන් වීරකම කුමක් දැයි නැවතත් නිර්වචනය කළ යුතුව තිබේ. ෂයිලොක්ලා කවුදැයි රටට හඳුන්වා දිය යුතුව තිබේ.